Yarın Hamursuz bayramı

Ancak, aslında bayram süresince satışı yasak olan mayalı ürünlerin (Hametz), 'herkesin görebileceği yerlerin dışında satılabileceği' yönünde iki hafta önce alınan mahkeme kararı, ülkedeki aşırı dincileri harekete geçirdi.

Dini inançları gereği bayramda mayasız ekmek (Matza) ve ürünlerin tüketildiği ve bunun yasayla güvence altına alındığı İsrail'de, aşırı dinci kesim, bayramda mayalı ürün satışına karşı kitlesel protestolara hazırlanıyor.

Geçen Hamursuz bayramında hametz satarak, 1986'da çıkarılan ilgili yasayı ihlal ettikleri gerekçesiyle ceza alan 6 işyeri sahibi, karara itiraz etmiş, Kudüs mahkemesi de 'açık ve görülür şekilde olmadıktan sonra mayalı ürünlerin, kamu alanı olmayan market ve restoranlarda bayram boyunca da satılabileceğine, dolayısıyla yasa ihlalinin söz konusu olmadığına' karar vermişti.

Karar üzerine başlayan tartışmalara siyasiler de dahil olmuş, Başbakan Ehud Olmert koalisyonun dinci partilerinden Şas derhal harekete geçerek, Hamursuz bayramı boyunca tüm mayalı ürünlerin satışının yasaklanması için yasa değişikliğini önce Bakanlar Kurulu'ndan, sonra meclisten geçirmek istemişti. Ancak değişiklik, Bakanlar Kurulu'na zamanında sunulmadığı gerekçesiyle görüşülemezken, teklifin sahibi Şas partili İzak Kohen, 'Öyle görülüyor ki, Başbakanlıkta birilerinin önerinin hükümette tartışılmasını engelliyor' diye tepkisi dile getirmişti.

Şas'ın başkanı ve Başbakan Yardımcısı Eliyahu Yişai ise mahkemenin kararına şiddetli tepki gösterdi ve kararın, 'İsrail'in Yahudi kimliğine sürülmüş kara bir leke' olduğunu ifade etti. Yişai, partisinin karara karşı olanca gücüyle mücadele vereceğini belirtti, hükümet ortaklarında sorun yaratsa bile bu konunun takipçisi olacağını bildirdi.

Dindar kesimlerin bu konudaki kararını beklediği İsrail Başsavcısı Menahem Mazuz'un mayalı ekmek satışının mahkeme kararıyla kabul edildiğini, ancak mayalı yiyeceklerin herkesin göreceği şekilde sergilenemeyeceğini açıklaması da İsrail'in aşırı dindar toplumunu harekete geçirdi.

Kudüs'ün dindar mahallelerine 'Savaşa hazır olun' yazan afişler asıldı, lokanta ve dükkan sahiplerine mayalı ürün satmamaları için 'uyarı' mektupları gönderildi.

Bu arada İsrail'de yapılan bir kamuoyu araştırması, halkın yüzde 81'inin bayramda mayalı ürün alma niyeti bulunmadığını gösterdi.

Yahudilerin Mısır'da esaretten özgürlüğe çıkışlarını sembolize eden Pesah'ın en belirgin özelliğini, Mısır'dan çıkış sırasında ekmeklerin mayalanmasına fırsat bulunamadığı için 'mayasız ekmek' (Matza) yenilmesi oluşturuyor.

(aa)