Erdoğan'ın Suudi Arabistan hamlesi İsrail'i panikletti: Yeni üçlü ittifak mı doğuyor?
Erdoğan’ın Riyad’da verdiği “arabuluculuk” mesajı İsrail basınında endişeyle karşılandı. Analizlerde, Türkiye’nin Suudi Arabistan ve Mısır’la yeni bir bölgesel denge kurabileceği ifade edildi.
ABONE OLCumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, dün Suudi Arabistan’a gerçekleştirdiği ziyarette Veliaht Prens Selman ile görüştü. 2 milyar dolarlık güneş enerjisi de dahil dört anlaşmaya imza atılırken Ankara ile Riyad arasında ilişkileri birçok alanda ileri seviyeye taşınacağına vurgu yapıldı.
İSRAİL BASINI YAKINDAN TAKİP ETTİ
Erdoğan’ın bu ziyareti İsrail basını tarafından da yakından takip edildi. İsrail'i en çok tedirgin eden noktalardan biri, Erdoğan'ın Riyad'dan dünyaya haykırdığı "İran ile ABD arasında arabulucu olabiliriz" mesajı oldu.
İsrail basınında, Erdoğan'ın bu hamlesini, bölgedeki olası bir askeri müdahaleyi engelleyecek ve İsrail'in bölgedeki İran karşıtı sert stratejisini boşa çıkaracak bir diplomatik manevra olarak nitelendirildi.
'TÜRKİYE ETKİSİNİ GENİŞLETİYOR'
Maariv'in “Orta Doğu Zirvesi: Türkiye güney arenada etkisini genişletiyor” başlıklı haberinde “Erdoğan’ın Suudi Arabistan’a gerçekleştirdiği ziyaret kritik bir döneme denk geliyor. Kahire’de devam etmesi beklenen bu ziyaretle Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır’ı kapsayan üçlü bir güvenlik ekseni kurulabilir. Liderlerin gündeminde güvenlik sorunları karşısında bölgesel koordinasyon yer alacaktır” ifadesini kullandı.
‘YENİ BİR ÜÇLÜ İTTİFAK MI DOĞUYOR?’
Makorrishon gazetesi, Erdoğan’ın ziyaret zamanlamasının önemine vurgu yaparak, Türkiye’nin Washington ve Tahran arasındaki muhtemel arabuluculuk rolüne de işaret etti. Gazetenin analizinde şu değerlendirmeler yer aldı:
“Erdoğan’dan geniş çaplı diplomatik hamle. İki yıldan sonra Erdoğan, Suudi Arabistan’a geldi. İki ülke arasındaki bu yakınlaşma, Gazze ve Suriye etrafındaki iş birliğini ve Türkiye’nin olası bir anlaşma öncesinde Washington ile Tahran arasında arabuluculuk yapma girişimini de kapsıyor. Suudi Arabistan ile Pakistan arasında kurulacak karşılıklı savunma ittifakına Ankara katılmayacağını söylemişti. Fakat Erdoğan’ın buradan Kahire’ye geçmesi ‘yeni bir üçlü ittifak mı doğuyor?’ sorusunu gündeme getirdi. İsrail tüm bu ihtimallere karşı öngörülüleri yapmalı ve hazırlıklı olmalıdır.”
‘ANKARA-RİYAD HATTINDA ALTIN İŞ BİRLİĞİ’
Times of Israel ise iki ülke arasındaki ısınan ilişkileri "altın iş birliği" olarak tanımlarken, bu durumun İsrail için stratejik bir uyarı niteliği taşıdığını yazdı. Gazete, Türkiye ve Suudi Arabistan’ın serbest ticaret anlaşması ve enerji alanındaki mutabakatlarının bölgedeki rekabeti kızıştıracağını belirterek şu analizi paylaştı:
“Ankara, Riyad ile serbest ticaret anlaşması müzakerelerini sonuçlandırmak istiyor; taraflar petrol, petrol ürünleri, petrokimya ve yenilenebilir enerji alanlarında iş birliğini artırma konusunda anlaştı. Türkiye ve Suudi Arabistan arasındaki ilişkiler son yıllarda istikrarlı bir şekilde toparlandı ve iki ülke çeşitli diplomatik konularda altın iş birlikleri yapıyor."
‘TEL AVİV YENİ ARAYIŞA ÇIKMALI’
Haberde ayrıca Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki herhangi bir yakınlaşma başta İsrail olmak üzere bölgedeki diğer rakiplere bir uyarı olduğu vurgulanırken, "Bu iş birlikleri karşısında Tel Aviv dengede kalmak için müttefikleriyle yeni arayışlara çıkmalıdır.” denildi.
NE OLMUŞTU?
Erdoğan'ın Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'daki temaslarının ardından, Türkiye ile Suudi Arabistan arasında 31 maddelik ortak bildiri yayımlandı.
Her iki tarafın ekonomi, ticaret ve yatırım sektörlerinde iki ülke arasındaki ekonomik bağların gücünden övgüyle bahsettiği ve özellikle karşılıklı önceliği olan sektörlerde bu bağların güçlendirilmesinin önemi konusunda mutabık kaldığı belirtilen bildirildi.
Netanyahu, İsrail ile Suudi Arabistan arasındaki normalleşme görüşmelerinin önünde yeni bir engel olduğunu ima etmişti. Netanyahu, Suudi Arabistan'ın son dönemde Türkiye ve Katar ile yakınlaşma politikasından rahatsız olduğunu ve bu durumun İsrail ile Suudi Arabistan arasında bir anlaşmayı zorlaştırdığını belirtmişti.