Ödemeler Dengesi için uzmanlar ne diyor?

2012 yılı mayıs ayı ödemeler dengesi verileri deyim yerinde ise uzmanları heyecanlandırdı. Verileri değerlendiren banka uzmanları, akademisyenler cari açıkta iyileşmenin belirginleştiğine inanıyor.

ABONE OL
GİRİŞ 11.07.2012 14:57 GÜNCELLEME 11.07.2012 14:57 EKONOMİ
Ödemeler Dengesi için uzmanlar ne diyor?

Global Menkul Değerler Stratejisti Gökhan Uskuay: ''Cari açıkta iyileşme, ihracattaki artış hızının korunması ve ithalatta petrol fiyatlarında gerilemenin etkisi ile ılımlı seyrediyor'

Global Menkul Değerler Stratejisti Gökhan Uskuay, cari açıkta iyileşmenin, ihracattaki artış hızının korunması ve ithalatta petrol fiyatlarında gerilemenin etkisi ile ılımlı seyrettiğini belirtti.

Uskuay, 2012 yılı mayıs ayı ödemeler dengesi verilerine ilişkin değerlendirmesinde, yurt dışından finansmanın son iki ayda cari açığa etkisinin olumlu olduğunu dile getirdi.

Gökhan Uskuay, şunları ifade etti:''Mayıs ayı cari açık rakamı 5,8 milyar dolar ile beklentilerin altında kaldı. İlk beş aylık kümülatif açık 64,7, yıllık kümülatif açık 66,9 milyar dolara geriledi. Cari açıkta iyileşme, ihracattaki artış hızının korunması ve ithalatta petrol fiyatlarında gerilemenin etkisi ile ılımlı seyrediyor. Cari açığın finansmanı son iki ayda bankacılık sektörünün yurt dışından borçlanması ve özel sektörün kredi talebi etkili. ''

Anadolu Yatırım Araştırma Müdürü Gülizar Türk: ''Cari açığın yıl sonunda 65 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmesi muhtemel görünüyor''

Anadolu Yatırım Araştırma Müdürü Gülizar Türk açıklanan ödemeler dengesi ile ilgili olarak ihracattaki yükseliş trendinin devam etmesinin, cari açığın yıl sonunda 65 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmesini sağlayabileceğini belirtti.

Merkez Bankası'nın açıkladığı mayıs ayı ödemeler dengesi verilerini AA muhabirine değerlendiren Türk, ''Cari açık beklentilerin altında geldi. Beklentiler 6,2 milyar dolar açık olması yönündeyken gerçekleşme 5,83 milyar dolar oldu'' dedi.

Türk, dış ticaretteki olumlu gelişmeye paralel olarak cari açıkta beklenen daralmanın üzerinde düşüş sergilemesini olumlu bulduğunu belirterek, geçen yılı 77,2 milyar dolar açık ile tamamlayan Türkiye'de mayıs sonu itibariyle son bir yıllık açık 67 milyar doların altına 66,96 milyar dolara gerilediğini hatırlattı

İhracattaki yükseliş trendinin devam etmesi ile ilgili olarak Türk ''Global ekonomilerde krizin daha da derinleşmemesi durumunda cari açığın yıl sonunda 65 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmesi muhtemel görünmekte. Cari açıktaki daralmanın Türkiye'ye sıcak para girişini de hızlandırması, cari açığın finansmanı açısından elimizi rahatlatan unsur olacaktır. Kredi derecelendirme kuruluşlarının da Türkiye'ye bakışında tedirginliği azaltacaktır'' diye görüş bildirdi.

Akbank Başekonomisti Fatma Melek: ''Cari açığın yüksek borçlanmaya, hızlı kredi büyümesine dayalı unsurunun kontrol altına alındığı görülüyor''

Akbank Başekonomisti Fatma Melek, ''Cari açığın yüksek borçlanmaya, hızlı kredi büyümesine dayalı unsurunun kontrol altına alındığı görülüyor'' dedi.

Merkez Bankası tarafından açıklanan Ödemeler Dengesi İstatistiklerine ilişkin AA muhabirine değerlendirmede bulunan Melek, cari işlemler açığının mayıs ayında 5,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiğini ve bu rakamın geçen yılın aynı ayına göre de yüzde 26 oranında bir düşüşe işaret ettiğini belirtti.

Yıllıklandırılmış olarak cari işlemler açığının 66,9 milyar dolara gerilediğini ifade eden Melek, cari açığın Ekim 2011'de 78,3 milyar dolar ile tepe noktasını gördüğünü, yıl sonunda cari açığın 65 milyar doların altına gerileyebileceğini söyledi.

2012'de cari açığın milli gelire oranın yüzde 7,5 - 7,8 arasında gerçekleşebileceğini belirten Melek, şunları kaydetti:

''İç ve dış talep arasındaki dengelenmenin sürdüğü görülüyor. Yılın ilk beş ayında dış ticaret açığındaki gerileme yüzde 22. Finansman tarafında ise yıllıklandırılmış olarak son 12 aylık kümülatif 24,7 milyar dolar portföy ve kısa vadeli sermaye girişi gerçekleşirken, doğrudan yabancı yatırımlar ve uzun vadeli sermaye yoluyla girişler 23,2 milyar dolar oldu.''

Cari açığın yüksek borçlanmaya ve hızlı kredi büyümesine dayalı unsurunun kontrol altına alındığının görüldüğünü ifade eden Melek, ''Alınan önlemlerle kredilerdeki yavaşlama ve TL'deki değer kaybının ithalatı sınırlandırması ile cari işlemler açığında iyileşme görüyoruz'' değerlendirmesini yaptı.

Finansbank Ekonomisti Başak Karaaslan: ''Dış dengedeki düzeltmenin devam ettiğini ve dış dengede daralmanın sürdüğünü söyleyebiliriz''

Finansbank Ekonomisti Başak Karaaslan, mayıs ayı cari açık rakamlarına ilişkin, dış dengelenmenin ve dış dengede daralmanın sürdüğünü belirtti.

Karaaslan, mayıs ayı ödemeler dengesi verilerini değerlendirirken, cari açığın mayıs ayında 5,8 milyar dolar olarak gerçekleştiğini, piyasa beklentilerinin ise biraz daha yüksek olduğunu söyledi.

Ödemeler dengesi detaylarına bakıldığında doğrudan yabancı sermaye yatırımların 1,3 milyar dolar olduğunu, bunun dışında bankaların yurt dışından borçlanabildiğine dikkati çeken Karaaslan, şöyle konuştu:

''Net hata noksanda bir çıkış var ama toplama baktığımızda resmi rezervlerde bir artış var. Genel tabloya baktığımızda yıllık birikimli cari açığın daraldığını söyleyebilir. Nisan ayında 69 milyar dolarken bu ay 67 milyar dolara geriledi. Bizim yıl sonu cari açık beklentimiz 62,9 milyar dolar seviyesi. Petrol fiyatlarında ilave bir düşüş tahminimizi aşağı yönlü çekmemizi sağlayabilir ama şu an için bir değişim yok. Dış dengedeki düzeltmenin devam ettiğini ve dış dengede daralmanın sürdüğünü söyleyebiliriz.''

A Bank Başekonomisti Serdar Şenol: ''Reel sektörün kredi borç çevirim oranı aylık bazda krizden bu yana bu kadar yüksek olmamıştı''

A Bank Başekonomisti Serdar Şenol, ''Reel sektörün kredi borç çevirim oranı aylık bazda krizden bu yana bu kadar yüksek olmamıştı'' dedi.

Merkez Bankası tarafından açıklanan Ödemeler Dengesi İstatistiklerine ilişkin AA muhabirine değerlendirmede bulunan Şenol, bundan sonraki süreçte cari açık açısından daha olumlu bir tavrın olacağını ve bu sürecin önümüzdeki ayda da süreceğini söyledi.

Cari açığın 65 milyar dolara hatta daha da altına gerileyebileceğine dikkati çeken Şenol, petrol desteği ile açığın 60-63 milyar dolar bandına inebileceğini ifade etti.

Bu ay önemli bir faktörün de finansman dengesi tarafında gerçekleştiğini belirten Şenol, şu değerlendirmede bulundu:

''Daha olumlu bir skor var karşımızda. Portföy yatırımları çok güçlü değil ama TAV'ın satışından kaynaklı doğrudan yatırımlarda artış var. Krediler tarafında güçlenme var. Reel sektörün kredi borç çevirim oranı aylık bazda baktığımızda krizden bu yana (2008 yılı ortalarından) bu kadar yüksek olmamıştı. Borç ödemesi ve yeniden borçlanması yüzde 151 gibi gayet yüksek. Finansman dengesi açısından daha ılımlı bir skor görüyorum. Aylık bazda baktığımızda Merkez Bankası'nın daha rahat davranmasını destekleyecek bir veri olarak değerlendiriyorum.''

BETAM Araştırma Uzmanı Dr. Zümrüt İmamoğlu:-''Cari açığın azalmasında en önemli faktör iç talepteki yavaşlamaya paralel olarak ithalat talebindeki gerilemedir''

Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM), Araştırma Uzmanı Dr. Zümrüt İmamoğlu cari açığın azalmasında en önemli faktörün iç talepteki yavaşlamaya paralel olarak ithalat talebindeki gerilemenin olduğunu söyledi.

İmamoğlu, mayıs ayı ödemeler dengesi verilerini değerlendirdi.

Geçtiğimiz yıl iç talepte hızlı büyümenin yarattığı ithalat talebi nedeniyle tehlikeli boyutlara ulaşan cari açığın, ekim ayından bu yana her ay azaldığını anımsatarak, şu görüşleri paylaştı:

''Ekimde 78,3 milyar olan cari açık, nisan ayında 69 milyar dolara kadar gerilemişti. Mayıs ayında cari açık 5,8 milyar dolar oldu. Böylece geçtiğimiz seneye göre cari açık yaklaşık 2 milyar dolar daha azalarak 67 milyar dolara geriledi. BETAM cari açığın önümüzdeki ekim ayına kadar gerilemeye devam ederek 60 milyar dolar civarında kalacağını tahmin ediyor. Cari açığın finansmanında ise sorun gözükmüyor. Mayıs ayında Türkiye'ye 8 milyar doların üzerinde sermaye girişi gerçekleşti. Türkiye'ye 1,3 milyar dolarlık doğrudan yatırım yapıldı. Sıcak para olarak nitelendirilen portfolyo yatırımları 376 milyon dolar gibi düşük bir düzeyde kaldı. Sermaye girişleri ise en çok kredilerine yansıdı. Türkiye'nin yurt dışından sağladığı net kredi mayısta 2,4 milyar dolar oldu, bunu ticari kredi ve mevduatlardaki artış izledi. Merkez bankası rezervleri ise yaklaşık 1 milyar dolar arttı.''

Cari açığın azalmasında en önemli faktörün iç talepteki yavaşlamaya paralel olarak ithalat talebindeki gerileme olduğunun altını çizen İmamoğlu, ''Bunun yanında Türkiye'nin Avrupa'daki krize rağmen ihracatını arttırmaya devam ediyor oluşu da cari açık üzerinde olumlu etki yapmaktadır'' dedi.

2011 yılında yüzde 8,5 oranındaki yüksek büyümenin etkisiyle cari açığın GSYH'a oran olarak yüzde 10'a ulaştığını belirten İmamoğlu, ''2012'nin ilk çeyreğinde büyüme hızının 3,5'e düşmesiyle cari açık oranı da yüzde 10'dan yüzde 9,3'e geriledi. BETAM ikinci çeyrekte cari açığın GSYH'ın yüzde 8,5'ine düşeceğini tahmin ediyor. Yıl sonunda ise bu oran yüzde 8'in altında kalabilir. Bu da Türkiye'nin kriz sonrası taşıdığı tek finansal risk faktörü olan cari açığın daha sürdürülebilir seviyelere yaklaştıracaktır'' değerlendirmesini yaptı

Prof. Dr. Sadi Uzunoğlu:-'' Avrupa ve ABD'de yaşanan krizin hala çok yaygın bir şekilde devam etmesi nedeniyle Türk yatırımcısı, yurt dışındaki portföyünün 592 milyon dolarlık kısmını boşalttı''

Trakya Üniversitesi İktisat Bölümü Başkanı Prof. Dr. Sadi Uzunoğlu, Avrupa ve ABD'de yaşanan krizin devam etmesiyle, Türk yatırımcısının yurt dışındaki portföyünün 592 milyon dolarlık kısmını boşalttığını belirtti.

Uzunoğlu, mayıs ayı ödemeler dengesi verilerini, AA muhabirine yorumladı.

2012 Mayıs döneminde cari işlemler hesabının 5,8 milyar dolar açık verdiğini ancak 8,6 milyar dolarlık sermaye girişi sağlanmasıyla açığın finans hareketleri ile fonlandığına dikkati çeken Uzunoğlu, net hata noksanda 1,3 milyar dolar çıkışın ve rezerv varlıklarda 1,4 milyar dolarlık artış olduğunu belirtti.

2012 Ocak-Mayıs ayında  ise cari işlemler hesabının 27 milyar dolar açık verdiğini, buna karşın 28,8 milyar dolarlık sermaye girişi sağlanmasıyla açığın fonlandığını ifade eden Uzunoğlu, ilk beş ayda 1,3 milyar dolarlık kaynağı belirsiz giriş olduğunu ve resmi rezervlerde 3,06 milyar dolar tutarında artış yaşandığını söyledi.

Uzunoğlu, Türkiye'ye mayıs döneminde 1,4 milyar dolarlık doğrudan sermaye yatırımı gerçekleştiğini, aynı dönemde Türkiye'nin 92 milyon dolarlık yurt dışına doğrudan sermaye yatırımı yaptığını söyleyerek, şu değerlendirmelerde bulundu:

''2012 Ocak-Mayıs döneminde Türkiye'ye 6,4 milyar dolar doğrudan yatırım yapılırken, yurt dışına ise 2,6 milyar dolar tutarında doğrudan sermaye yatırımı gerçekleşti. Yılın ilk beş aylık toplamında Türkiye yurt dışına portföy yatırımı yapmadı. Aksine 592 milyon dolar tutarında yurt dışına yapılan portföy yatırımı boşaltılarak yurt içine getirildi. Aynı dönemde Türkiye'ye 340 milyon doları hisse senedine ve 5,8 milyar doları tahvil-bonoya olmak üzere 6,2 milyar dolar tutarında portföy yatırımı geldi. Yerli yatırımcı, yurt dışı portföy yatırımlarını azaltıyor. Avrupa ve ABD'de yaşanan krizin hala çok yaygın bir şekilde devam etmesi nedeniyle Türk yatırımcısı, yurt dışındaki portföylerinin 592 milyon dolarlık kısmını boşalttı. Yabancı yatırımcı ise Türkiye'ye yatırımlarını sürdürüyor.

Portföy yatırımlarının güzel gelmesine rağmen Türkiye daha çok yeniden borçlanma yoluyla cari açığın finansmanını sağladı. Yabancı yatırımcı Türkiye'ye güvendi, portföy yatırımı yaptı. Türkiye'ye güven devam etti ve Türkiye'ye doğrudan yabancı sermaye yatırımı hız kazandı.''

KAYNAK : AA