'Her 10 litre sütte 6'sı kayıt dışı'

Ambalajlı Süt ve Süt Ürünleri Sanayicileri Derneği (ASÜD) Genel Koordinatörü Ali Osman Mola, Türkiye'de üretilen sütün yüzde 40'ının soğuk zincir içinde sanayinin kullanımına sunulduğunu belirterek, yüzde 60'ının ise denetlenememesi nedeniyle kayıt dışı olarak nitelendiğini söyledi.

Mola, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Türkiye'nin yıllık ortalama 12 milyon tonluk üretimle dünya süt üretiminde 15. sırada yer aldığını belirtti.

Türkiye'de üretilen sütlerin büyük bölümünün soğuk zincire dahil edilmediğine dikkati çeken Mola, şöyle konuştu:

''Türkiye'de üretilen sütün yüzde 40'ı soğuk zincir içinde sanayinin kullanımına sunuluyor, yüzde 60'ı ise denetlenemediği için kayıt dışı durumda. AB ülkelerinde soğuk zincir oranı yüzde 95 gibi çok yüksek bir düzeyde. Kayıt dışılığın iki sıkıntısı var. Kayıt dışı satılan ürünler sokak sütü olarak denetimsiz, hijyenik olmayan ortamda satılıyor. Soğuk zincir içinde nakledilmiyor. Denetleyemediğiniz sütün ne kadar hijyenik olduğunu bilemiyorsunuz. Soğuk zincir içinde nakledilmiyor. İkincisi de ekonomi için büyük bir kayıp oluşturuyor. Başka bir mahsuru daha var. Diyelim ki 12 milyon ton sütünüz var, bunun 5,5 milyon tonu kayıt altında. AB diyor ki 'nüfusunuza göre sizin şu kadar süt ürünü tüketmeniz gerekiyor, 5,5 milyon ton kayıtlı süt göründüğüne göre kalanını bizden alacaksınız' diyor. Uluslararası anlaşmalara göre bir şekilde almak zorundasınız. Bu tür mahsurları var.''

Sütün, niteliği itibariyle çabuk bozulabilen bir ürün olduğunu kaydeden Mola, gıda güvenliği şartlarına uymadan, hijyenik ortamda üretilmeyen, taşınmayan ve işlenmeyen sütte kısa zamanda insan sağlığına zararlı milyonlarca mikroorganizmanın üreyebildiğine dikkati çekti.

Uluslararası Sütçülük Federasyonu'nun (IDF) ekim ayı verilerine göre, Türkiye'nin dünya süt üretiminde 16. sıradan 15. sıraya yükseldiğine işaret eden Mola, şunları söyledi:

''Bu yeni bir gelişme. IDF'nin ekim ayında yaptığı yeni sıralamada Türkiye, dünyada 15. sıraya yükseldi. 58 IDF üyesi ülke arasında da 9. sırada yer alıyor. Bizden önceki bir ülkenin üretimi bir miktar düşünce 15. sıraya yükseldik. Türkiye'de yıllık üretim 12 milyon ton civarında. IDF'nin listesinde 12,2 milyon ton civarında, TÜİK de 12 milyon 243 bin ton olarak açıkladı. Aşağı yukarı 12 milyon tonluk yıllık üretim var. 2001 yılından beri AB'ye ihracat yapamıyoruz, AB'ye ihracat kapısının açılması için çalışıyoruz. AB FVO (Gıda Veterinerlik Ofisi) raporlarında, çiftlikten sofraya kadar olan zincirin tamamen denetim altında olması öngörülüyor. Bu raporlarda, incelenen endüstriyel üretim yapan süt ve süt ürünleri tesislerinde hijyen sorunu olmadığı açıkça vurgulanmasına rağmen, özellikle ülkemizdeki hayvan hastalıkları yok edilemediğinden dolayı ihracat yasağı sürüyor.'

Mola, IDF'ye üye olmalarının temel nedeninin AB'ye ihracat kapısını açmak olduğunu belirterek, Türkiye'de hijyenik (ambalajlı) üretimin yaygınlaştırılması için çalışmalarını sürdürdüklerini sözlerine ekledi.