Uzman isim uyardı: Şah damarındaki tehlike felce zemin hazırlıyor
Hiçbir belirti vermeden ilerleyebilen şah damarı darlığı, beyne giden kan akışını etkileyerek ciddi sonuçlara yol açabiliyor. Medipol Sağlık Grubu’ndan Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Bilal Boztosun, uyarılarda bulundu.
ABONE OLBeyni besleyen damarların sağlığı, beyin fonksiyonlarının düzenli şekilde devam etmesi açısından büyük önem taşıyor.
Şah damarlarında meydana gelen daralmaların ise fark edilmediğinde ciddi sonuçlara neden olabileceğini belirten Medipol Mega Üniversite Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Bilal Boztosun, kalp damarlarını etkileyen şeker, tansiyon, kolesterol ve sigara gibi risklerin şah damarları için de önemli olduğunu söyledi.
Boztosun, özellikle ailesinde damar hastalığı bulunan ve birden fazla risk faktörü taşıyan kişilerin gerekli kontrolleri yaptırması gerektiğine dikkat çekti.
BEYNİ BESLEYEN DAMARLARDA DARALMA OLUŞABİLİYOR
Beynin kanlanmasının birden fazla damar aracılığıyla sağlandığını belirten Prof. Dr. Boztosun, “Beyni besleyen dört damar var. Bunların ikisi ön tarafta bulunan karotis damarları, ikisi de arka tarafta bulunan vertebral damarlar. Beynimiz bu dört damar ile dengeli ve düzenli bir şekilde besleniyor” dedi. Kalp damarlarında daralmaya neden olan birçok risk faktörünün şah damarlarını da etkileyebildiğini ifade eden Prof. Dr. Boztosun, “Kalp damarlarınızda daralmaya ne neden oluyorsa; şeker, tansiyon, kolesterol, sigara, stres gibi faktörler şah damarlarında da aynı sorunlara yol açabiliyor.” diye konuştu.
BELİRTİ VERMEDEN İLERLEYEBİLİYOR
Karotis damarlarındaki daralmanın önemli bir bölümünün başlangıçta belirti vermeyebileceğini belirten Prof. Dr. Boztosun, asıl riskin damardaki darlığın fark edilmemesiyle ortaya çıkabileceğini söyledi. Prof. Dr. Boztosun, “Şah damarda bir darlık oluştuysa ve bunu fark etmezsek, istemediğimiz olaylarla, yani felçlerle karşılaşabiliyoruz. Hastalar bir anda konuşma kaybı, elinde veya kolunda kuvvet kaybı, konuşamama ya da hareket edememe gibi durumlarla karşılaşabiliyor.” ifadelerini kullandı.
Ani konuşma veya anlama güçlüğü, yüzde ya da kolda bacakta özellikle tek taraflı uyuşma veya güçsüzlük gibi belirtiler inme ya da geçici iskemik atak işareti olabilir ve belirtiler kısa sürede geçse dahi acil değerlendirme gerektirir.
DOPPLER ULTRASON İLE TESPİT EDİLEBİLİYOR
Şah damarlarındaki darlığın değerlendirilmesinde Doppler ultrason yönteminden yararlanıldığını belirten Prof. Dr. Boztosun, “Damarı dışarıdan Doppler dediğimiz yöntemle değerlendiriyoruz. Damarda bir daralma var mı, daralmanın derecesi ne durumda ve bunun klinik olarak bir etkisi var mı diye bakıyoruz.” dedi.
Tedavinin yalnızca damar üzerindeki darlık oranına göre belirlenmemesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Boztosun, hastanın genel durumunun ve belirtilerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade ederek, “Hastalık yok, hasta var. Hastalarımızı iyi değerlendirelim. Bu hasta ilaç tedavisine mi ihtiyaç duyuyor, bu hastaya stent, balon veya cerrahi tedavi mi gerekiyor; buna hastanın durumuna göre karar veriyoruz.” diye konuştu.
RİSK FAKTÖRLERİ OLANLAR DİKKAT
Ailesinde kalp ve damar hastalığı bulunan kişilerin risklerini doktorlarıyla değerlendirmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Boztosun, özellikle sigara kullanımı, hipertansiyon, yüksek kolesterol, diyabet, hareketsiz yaşam ve genetik yatkınlığın önemine dikkat çekti. Amerikan Kalp Birliği (AHA) bu faktörlerin karotis damar hastalığı açısından önemli risk faktörleri arasında yer aldığını belirtiyor.
Prof. Dr. Boztosun, “Risk faktörünüz varsa, yani şekeriniz, tansiyonunuz, kolesterolünüz, sigaranız, stresiniz veya genetik yatkınlığınız varsa bunu ihmal etmeyin. Doktorunuzun değerlendirmesiyle yapılacak Doppler incelemesi, şah damarında darlık veya damar sertliği açısından bilgi verebilir.” şeklinde konuştu.