Kamerun Cumhurbaşkanı 54 gündür kayıp

Kamerun Cumhurbaşkanı Paul Biya'nın 7 Haziran'da çıktığı Avrupa ziyaretinden 54 gündür ülkesine dönmemesi, sağlık durumu, devlet yönetiminin işleyişi ve iktidarın geleceğine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Resmi makamlar Biya'nın tedavi gördüğüne yönelik iddiaları doğrulamazken, dönüş tarihine ilişkin de herhangi bir açıklama yapmadı.

ZİYARETİN KISA SÜRECEĞİ BELİRTİLMİŞTİ

Cumhurbaşkanlığından yapılan açıklamaya göre Paul Biya, eşi Chantal Biya ve beraberindeki resmi heyetle 7 Haziran'da başkent Yaounde'den ayrılarak Avrupa'ya gitti.

Ziyaretin kısa süreli olacağı belirtilmesine rağmen aradan geçen 56 güne karşın Cumhurbaşkanı'nın ne zaman ülkeye döneceğine ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı.

CENEVRE İDDİALARI DOĞRULANMADI

Biya'nın İsviçre'nin Cenevre kentinde bulunduğuna ilişkin haberler Kamerun ve uluslararası basında geniş yer buldu. Ancak hükümet, Cumhurbaşkanı'nın yalnızca "Avrupa'da özel ziyaret" gerçekleştirdiğini açıklarken, Cenevre'de bulunduğuna ilişkin iddiaları resmi olarak doğrulamadı.

SAĞLIK DURUMUNA İLİŞKİN TARTIŞMALAR YENİDEN GÜNDEMDE

Cumhurbaşkanı'nın uzun süredir ülke dışında bulunması, sağlık durumuna ilişkin iddiaların yeniden gündeme gelmesine neden oldu.

Hükümet daha önce Biya'nın tedavi gördüğüne yönelik haberleri yalanlayarak, Cumhurbaşkanı'nın yurt dışındayken de devlet işlerini yürüttüğünü açıklamıştı.

Bununla birlikte, Biya'nın ne zaman ülkeye döneceği ya da kamuoyu önüne çıkacağına ilişkin herhangi bir resmi takvim paylaşılmadı. Ayrıca sağlık durumuna ilişkin doğrulanmış bir teşhis veya hastanede tedavi gördüğünü gösteren resmi bir açıklama da yapılmadı.

ANAYASA MAHKEMESİ ÇAĞRISI

Muhalefetteki Kamerun Demokratik Birliği (UDC), Cumhurbaşkanı'nın uzun süren yurt dışı ziyareti sırasında devlet yönetiminin nasıl yürütüldüğüne ilişkin kamuoyuna açıklama yapılmasını talep etti.

Kamerun Değişim Cephesi (FCC) Genel Başkanı Jean Michel Nintcheu ise Anayasa Mahkemesine başvurarak cumhurbaşkanlığı makamının boşaldığının ilan edilmesini istedi.

Ancak anayasal prosedüre göre böyle bir karar alınabilmesi için Cumhurbaşkanı'nın görevini kalıcı olarak yerine getiremediğinin yetkili kurumlar tarafından tespit edilmesi gerekiyor.

CUMHURBAŞKANI YARDIMCILIĞI YENİDEN OLUŞTURULDU

Kamerun Parlamentosu, 4 Nisan 2026'da kabul edilen anayasa değişikliğiyle 1972'de kaldırılan cumhurbaşkanı yardımcılığı makamını yeniden oluşturdu.

Yeni düzenlemeye göre, cumhurbaşkanı tarafından atanacak cumhurbaşkanı yardımcısı; devlet başkanının ölmesi, istifa etmesi veya görevini kalıcı olarak yerine getirememesi halinde görev süresinin kalan bölümünü tamamlayacak.

Ancak anayasa değişikliğinin yürürlüğe girmesine rağmen bu göreve henüz herhangi bir atama yapılmadı.

Muhalefet, düzenlemenin cumhurbaşkanına halefini belirleme imkanı tanıdığı gerekçesiyle değişikliği eleştirirken, iktidar ise bunun devlet yönetiminde sürekliliği sağlamayı amaçladığını savunuyor.

44 YILA YAKLAŞAN İKTİDAR

Kamerun'un ilk Cumhurbaşkanı Ahmadou Ahidjo'nun istifasının ardından 6 Kasım 1982'de anayasal süreç kapsamında görevi devralan Paul Biya, yaklaşık 44 yıldır ülkeyi yönetiyor.

1975-1982 yılları arasında başbakanlık görevini de yürüten Biya, 1984, 1988, 1992, 1997, 2004, 2011, 2018 ve 2025 yıllarında yapılan cumhurbaşkanlığı seçimlerini kazanarak görevini sürdürdü.

2008'de kabul edilen anayasa değişikliğiyle cumhurbaşkanlığı için uygulanan dönem sınırlaması kaldırıldı. Bu düzenleme, Biya'nın yeniden aday olmasının önünü açtı. Biya, Ekim 2025'te yapılan son cumhurbaşkanlığı seçimini de kazanarak görev süresini uzattı.

93 yaşındaki Paul Biya, dünyanın görevdeki en yaşlı devlet başkanı unvanını taşımayı sürdürürken, yaklaşık 44 yıllık iktidarıyla Afrika'nın en uzun süre görev yapan liderleri arasında yer alıyor.