Putin: ŞİÖ dünyanın en büyük örgütüdür

Kremlin Sarayından yapılan açıklamaya göre, Putin, Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) Zirvesi'ne katıldı. Zirvede konuşan Putin, ŞİÖ'nün güçlenmeye ve genişlemeye devam ettiğini belirterek, "ŞİÖ, yalnızca Avrasya kıtasında değil, dünya genelinde de fiilen en büyük bölgesel örgüt konumundadır. Örgüte üye ülkelerde dünya nüfusunun neredeyse yarısı yaşıyor. Küresel gayrisafi hasılanın üçte biri ise bu ülkelere ait." dedi.

ŞİÖ'nün büyük potansiyele sahip olduğunu dile getiren Putin, ŞİÖ üyesi ülkelerinin çeşitli alanlarda işbirliğini geliştirdiğini, bunun da Avrasya bölgesinde barış ve istikrarı sağladığını söyledi. Putin, Rusya'nın ŞİÖ ülkeleriyle ticaret hacminin geçen yıl 400 milyar doları aştığını kaydederek "Karşılıklı ödemelerde, ulusal para birimleri kullanılıyor. Rusya'nın örgüte üye ülkelerle yaptığı işlemlerde ulusal para birimlerinin payı yüzde 98'in üzerinde." ifadelerini kullandı.

Gelecek yıl Rusya'ya bağlı Tataristan Cumhuriyeti'nin Göçebe Oyunları'na ev sahipliği yapmaya hazır olduğunu dile getiren Putin, Uluslararası Birleşmiş Kültürler Forumu'nun da Rusya'da düzenleneceğini bildirdi. Putin, İkinci Dünya Savaşı'nın 1 Eylül 1939'da başladığını anımsatarak, "Silahlı çatışmaları kışkırtan unsurları ortadan kaldırmak için elimizden geleni yapmalıyız. Çalışmalarımız bu yönde." diye konuştu.

PUTİN: BM EŞSİZ İŞLEVİNİ KORUMALI

Putin, toplantıda yaptığı konuşmada, ŞİÖ'ye ilginin arttığını belirterek, "Eşitlik temelinde, birbirimizin çıkarlarına, değerlerine, kültürüne ve geleneklerine saygı duyarak dürüst ve karşılıklı yarara dayalı işbirliğine açığız." dedi. BM'nin rolüne ilişkin ise Putin, "BM, küresel meselelerde merkezi bir role sahip ve gelecekte de bu rolü sürdürmeli. BM, diyalog, diplomasi ve işbirliği için eşsiz bir platform işlevi görüyor." diye konuştu.

Putin, dünyada değişikliklerin yaşandığına işaret ederek, "BM’nin çalışmalarında her şeyin memnun edici olduğunu söylemek mümkün değil. Aslında bu, BM'nin kuruluşundan bu yana hep böyle oldu." ifadelerini kullandı. BM'nin büyük potansiyele sahip olduğunu ancak bunun keşfedilmediğini belirten Putin, "BM'nin etkinliğinin artırılması, BM Güvenlik Konseyi dahil BM organlarında Küresel Güney ve Doğu ülkelerinin temsilinin genişletilmesi, BM’nin küresel siyaset ve ekonomide ortaya çıkan köklü dönüşümlere uyarlanmasına yönelik girişimlerin yoğunlaştırılması önemli." değerlendirmesinde bulundu.

Putin, çok kutuplu dünya düzeninin inşa edilmesinin önemini vurgulayarak, bu sürecin kaçınılmaz olduğunun altını çizdi. Birçok ülkenin kendi kaderini belirlemeye ve çıkarlarını savunmaya çalıştığına dikkati çeken Putin, bu bağlamda BM'nin çalışmalarına ihtiyaç duyulduğunu söyledi. Putin, "BM, ülkelerin çıkarlarını uzlaştıran temel mekanizma olarak işlevini korumalı. BM bunun için kuruldu. BM, herhangi bir ülkenin veya ülke grubunun çıkarlarını savunan bir örgüt haline dönüşmemeli. BM Şartı, ileride de uluslararası hukukun temel kaynağı olmalı." ifadelerini kullandı.

ZİRVEDE 28 BELGE İMZALANDI

Zirve sonunda terörle mücadele, yapay zeka, uyuşturucu bağımlılığıyla mücadele, enerji ve diğer alanlarda iş birliğine ilişkin 28 belge imzalandı. ŞİÖ Bişkek Deklarasyonu'nun kabul edildiği zirvede imzalanan belgeler arasında ŞİÖ Şartı'na değişikliklerin ve eklemelerin yapılmasına ilişkin protokol, ŞİÖ Uyuşturucuyla Mücadele Merkezi Yürütme Kurulu Tüzüğü, örgüte üye devletlerin güvenliğine yönelik tehdit ve sınamalarla mücadele için Evrensel Merkez Tüzüğü, ŞİÖ Devletleri Arasında Uyuşturucu Bağımlılığıyla Mücadele İşbirliği Programı, Sentetik Uyuşturucuların Yayılmasıyla Mücadelede Önlemler Koordinasyon Merkezi Planı, Pakistan'ın Lahor şehrinin 2026-2027 ŞİÖ Kültür ve Turizm Başkenti ilan edilmesine ilişkin belgeler öne çıktı.

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov'un ev sahipliğinde düzenlenen zirveye ŞİÖ üyesi ülkelerin liderleri İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, Belarus Devlet Başkanı Aleksandr Lukaşenko, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Hindistan Başbakanı Narendra Modi katıldı. Zirvede ŞİÖ üyesi ülkelerin karşı karşıya olduğu acil konular ele alındı. Liderler uluslararası ve bölgesel gündemdeki güncel konular hakkında kapsamlı görüş alışverişinde bulundu. Şanghay İşbirliği Örgütü'nün faaliyetlerinin daha da geliştirilmesi, güvenliğin güçlendirilmesi ve ekonomik, kültürel ve insani iş birliğinin genişletilmesi konuları masaya yatırıldı.