Ambargo için geri sayım başladı! Türkiye daha yüksek fiyata Avrupa'ya satacak

AB'nin Rusya'dan ithal dizele uygulayacağı ambargoya sayılı günler kala küresel dizel rotalarında önemli değişikliklere neden olması bekleniyor. Bu alanda Türkiye'nin elindeki dizeli Avrupa'ya daha yüksek fiyata satabileceği belirtiliyor.

ABONE OL
GİRİŞ 25.01.2023 10:34 GÜNCELLEME 25.01.2023 10:37 EKONOMİ
Ambargo için geri sayım başladı! Türkiye daha yüksek fiyata Avrupa'ya satacak
Ambargo için geri sayım başladı! Türkiye daha yüksek fiyata Avrupa'ya satacak

AB'nin Rusya'dan ithal dizele 5 Şubat'ta uygulamaya başlayacağı ambargonun kısa süreli darboğazlar getirmesi ve küresel dizel rotalarında önemli değişikliklere neden olması bekleniyor. AB'nin dizel ithalatını başta Ortadoğu, Hindistan ve ABD'den yapmaya çalışacağı, Türkiye'nin de Rus dizelini iç pazarda kullanıp kendi ürettiği dizeli AB'ye daha yüksek fiyatlarla satabileceği belirtiliyor.

TÜRKİYE'NİN AB'YE DİZEL İHRACATI ARTABİLİR

Kamyon, otobüs, gemi ve trenlerde kullanılan, inşaat, imalat ve tarım makinelerinde de en önemli yakıt olan dizel küresel ekonomi için en önemli yakıtlardan biri. Doğalgaz fiyatlarında geçtiğimiz yıllara göre yaşanan artışlar bazı yerlerde elektrik üretiminde de dizel kullanılmasıyla sonuçlanıyor. Küresel enerji piyasalarındaki darboğazlar 2023 yılında da devam ederken, analistler Avrupa Birliği'nin Rusya'dan gelecek petrol ürünlerine ambargolara başlamasıyla birlikte ve diğer ülkelerde yeni bir dizel darboğazı yaşanabileceği görüşünde. Bu durum petrol piyasalarında ve pompa fiyatlarında yeni fiyat yükselişleri getirebilir ve küresel dizel piyasasında rotaları da yeniden çizebilir. Bazı analizlerde Türkiye'nin de AB'ye dizel ihracatını artırabileceği belirtiliyor.

AMBARGO ŞUBAT AYINDA BAŞLIYOR

Avrupa Birliği (AB) ülkeleri şubat ayından itibaren Rusya'nın sadece petrolüne değil rafine edilmiş dizel gibi yakıtlarına da ambargo uygulamaya hazırlanıyor.

DOĞALGAZDAN SONRA DİZEL DARBOĞAZI

Ekonomim.com'un haberine göre, uzmanlar bu ambargoların 2022 yılında doğalgaz darboğazı yaşayan birliğin 2023 yılında bir dizel darboğazı yaşamasına neden olabileceği görüşünde. Bernstein analistleri bir müşteri notunda AB'nin Rus petrol ürünlerine ambargosunun 5 Şubat'ta devreye girmesiyle "dizel pazarlarında durumun sıkılaşacağı" görüşünde. Flex LNG CEO'su Oeystein Kalleklev dün Twitter'dan yaptığı açıklamada "2022 Avrupa'da doğalgaz darboğazı yılıydı. 2023 de dizel darboğazı yılı mı olacak?" ifadeleriyle bu endişelere dikkat çekiyor.

AB, dizel konusunda dışa bağımlılığı dünya genelinde en yüksek olan ekonomik bölge. Her yıl yaklaşık 500 milyon varil dizel AB'ye gemilerle gidiyor ve Vortexa Ltd. verilerine göre normalde bu dizelin yarısı Rus limanlarından yükleniyor. AB 2022'de Rusya'dan 220 milyon varil dizel ürün ithal etti. Birlik Gulf News'de yer alan habere göre 600 bin varil/gün dizel ithalatını Rusya yerine başka kaynaklardan bulmak zorunda ve Rusya da dizeli için yeni alıcılar bulmak durumunda kalacak.

Yeni rotalar çizİlse de danışmanlık şirketi Energy Aspects Rusya'nın dizel ihracatının sadece üçte birine alıcı bulacağını, kalan hacmin ise küresel pazara ulaşamayacağı görüşünde.

RUSYA SAVAŞA RAĞMEN AB'NİN EN BÜYÜK DİZEL TEDARİKÇİSİ

Rusya'dan ithal edilecek dizel gibi rafine petrol ürünlerine de tavan fiyat uygulaması 5 Şubat itibariyle başlıyor. Markets.com'da yer alan verilere göre 2022 yılında Ukrayna Savaşı'na rağmen Rusya AB'nin ve İngiltere'nin en büyük dizel tedarikçisi olmaya devam etti. Suudi Arabistan, Hindistan, ABD, Birleşik Arap Emirlikleri birliğin ve İngiltere'nin diğer en büyük dizel tedarikçileri.

ABD RAFİNERİLERİNDEKİ BAKIMLAR DA DİZEL PİYASASINI SIKILAŞTIRACAK

Küresel dizel piyasasında arz yanlı bir endişe de Avrupa'nın Rus petrolyum ürünlerine ambargolarına paralel ABD'de çok sayıda rafinerine mayıs ayı sonuna kadar devam edecek olan bakım planlamaları. Reuters ve rafine zekası şirketi IIR Energy verilerine göre en az 15 ABD rafinerisi mayıs ayı sonuna kadar iki ila 11 hafta boyunca bakım için üretime ara verecek. Şubat ortası itibariyle ABD rafinerilierinin toplam kapasitesi bakımlardan son beş yıl ortalamalarının iki katı düzeyde etkilenecek ve toplam üretim yaklaşık 1,4 milyon varil düşüş kaydedecek. Avrupa'da da bazı rafinerilerde bakım için üretimler aksayacak. Ayrıca daha önce Rus petrolünü boru hattı ile almakta olan Almanya'nın doğusundaki iki petrol rafinerisinin yakıt üretimi de azalacak. Fransa'da ise sezonluk bakım çalışmalarının yanı sıra rafineri işçilerinin yeniden bir greve gitmesi de kıtanın dizel arzına yönelik bir endişe olarak görülüyor.

TÜRKİYE ELİNDEKİ DİZELİ DAHA YÜKSEK FİYATA SATABİLİR

Bloomberg'de yer alan bir analize göre birlik lokasyon nedeniyle Ortadoğu'dan alımlarını yükseltmeye odaklanacak. Türkiye de analizde potansiyel aracı ülkelerden biri olarak görülüyor ve analizde "AB'nin bir parçası olmayan Türkiye Rusya'dan büyük hacimlerde dizel ithal edebilir - hali hazırda dizel ithalatı var - ve bunu yurtiçi pazarda kullanabilir. Kendi rafinerilerinde yaptığı dizel ise AB'ye muhtemelen daha da yüksek fiyatlardan satılabilir" değerlendirmesi yapılıyor. ABD'li enerji şirketi Exxon bu ay Teksas, Beaumont rafinerisinin 2 milyar dolar yatırımla genişletilmesi için çalışmalara başladı. Irak'ın Karbala petrol rafinerisi de mart ayında üretime başlıyor. Kuveyt'in az-Zour rafinerisinin de ikinci çeyrekte günde 615 bin varil işleme kapasitesiyle faaliyetlerine başlaması bekleniyor. Almanya kısa bir süre önce Birleşik Arap Emirlikleri'nin ulusal petrol şirketiyle bir tedarik anlaşması yaptı.

ÇİN'İN DİZEL İHRACATI HIZLA ARTIYOR, AÇIĞI KAPATABİLİR

Çin'in dizel ihracatının gelişmelere paralel son aylarda kayda değer oranlarda arttığı belirtiliyor. Wood Mackenzie Ltd. Araştırma Direktörü Mark Williams "Çin'in politikası kritik önemde ve rafineri kapasite fazlası var" diyor. Yakıt ihracat kotalarını da yükselten Çin Williams'a göre yılın ilk yarısında 400 bin ila 600 bin varil dizel tipi yakıt ihraç edebilir. Ancak Çin doğrudan AB'ye değil, Asya'daki diğer bölgelere tedarik sağlıyor. Fakat bu durum küresel dizel arzını rahatlatarak AB'ye gidecek dizeli artırabilir.

HİNDİSTAN, RUS PETROLÜNÜ RAFİNE EDİP AB'YE DİZEL OLARAK GÖNDERİYOR

Rus yakıtlarından bağımsızlaşmaya çalışan AB'nin Hindistan'dan dizel ithalatının artmakta olduğu belirtiliyor. Suudi Arabistan'dan dizel ithalatının da arttığı aktarılıyor. Gulf News'de yer alan habere göre Rusya'nın ham petrolüne uygulanan yaptırımlara katılmayan Hindistan, aldığı Rus petrolünü rafine ederek birliğe dizel gönderimlerini artırıyor. Danışmanlık şirketi Oilytics'in kurucusu Keshav Lohiya, Gulf News'e yaptığı açıklamada yaptırımların çok büyük bir lojistik zorluk yaratacağını, ancak piyasaların panik halinden ziyade rotaların yeniden oluşmasıyla nispeten dirençli olduğunu aktarıyor.

KAYNAK : Ekonomim.com/Hilal Sarı
Özgür Gündüz Haber7.com - Editör
Haber 7 - Özgür Gündüz

Editör Hakkında

Konya Selçuk Üniversitesi’nden 2006 yılında mezun oldu. 16 yıllık gazeteci. Çeşitli dergi, gazete ve ajanslarda görev aldıktan sonra 2011 yılında internet haberciliğine başladı. Pek çok haber ve röportaja imza attı. Meslek hayatına Haber7.com’da 7 yıldır ekonomi editörü olarak devam etmektedir.
YORUMLAR 28 TÜMÜ
  • vatanim 1 yıl önce Şikayet Et
    Dert etmeyin dizel zaten ucuz degil adamlar dizel arabalari YOK etmeye calisiyorlar herkez elektrik arabaya binsin zorluyorlar ! Dunyayi elektirige bagliyorlar telefon araba mutfak makineleri herseyimiz elektirik bir gun aelektirik fisini cektiklerinde Kis aylarini dusunun bir de yaz aylarini Dunya Ne HALE gelecek ???
    Cevapla
  • Ahmet 1 yıl önce Şikayet Et
    Yorrumlara bakıyorumda dünyadan ve hesaptan kitaptan haberi olmayan bir sürü ilerizekalı var.mazot pahalı diye yırtınıyolar geçmişe dönük bi bakın bakalım asgari ücrete göre şimdimi daha çok yakıt ediyor yoksa geçtiğimiz yıllardamı analiz edin boş boğaz ağlayıp durmayın
    Cevapla
  • Türkiye 1 yıl önce Şikayet Et
    Seyyah bilgi sahibi olmadan yorum yapmayın hükümet zaten çiftçiye kar koymadan mazot satıyor.
    Cevapla
  • artersen 1 yıl önce Şikayet Et
    yok oyle bir şey.. mazot desteği veriyor dekara oda mevcut fiyatların 10% u bile yapmıyor...
    Cevapla
  • Hilmi 1 yıl önce Şikayet Et
    İyi salladın. Ben çiftçiyim.
    Cevapla
  • Reis 1 yıl önce Şikayet Et
    Dizele zam gelecek ayaklar.
    Cevapla
  • seyyah 1 yıl önce Şikayet Et
    Elindeki dizeli daha pahalıya avrupaya satacağına ötv kdv yi kaldırıp daha ucuza çiftçisine vatandaşına satsın
    Cevapla
  • Vatandaş 1 yıl önce Şikayet Et
    Çok akıllısın. Bunu devlet düşünemiyordu. Çok iyi oldu.
    Cevapla
  • İosen 1 yıl önce Şikayet Et
    Onlar da ekmedikleri tarla için daha fazla kazanıp iç piyasadaki enflasyonu artırsın
    Cevapla
Daha fazla yorum görüntüle

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR