Eski sayaçlar çöpe! Akıllı sisteme geçiş başlıyor! Bedelini kim ödeyecek?

Elektrik Dağıtım Hizmetleri Derneği (Elder) Genel Sekreteri Fakir Hüseyin Erdoğan, Milli Akıllı Sayaç Sistemi (MASS) ile uyumlu sayaç dönüşümüne 1 Mart 2026 itibarıyla başlanacağını belirterek, "Tüketiciler, sayaçlar için hiçbir bedel ödemeyecek. Şebeke yatırım unsuru ve dağıtım şirketleri bu sayaçları yatırım planları dahilinde satın alıp dönüştürecek, hayata geçirecek." dedi.

ÜCRETSİZ DÖNÜŞÜMÜN ŞARTLARI BELLİ OLDU

Elder'in basın mensuplarıyla Çoruh Elektrik Dağıtım AŞ'ye (Çoruh EDAŞ) düzenlediği saha gezisinde konuşan Erdoğan, 1 Ocak itibarıyla yeni bir tarife döneminin başlayacağını bildirdi.

Erdoğan, yeni dönemde şu ana kadar yapılan yatırımların çok daha fazlasını yapmaya hazırlandıklarını belirterek, "Önümüzdeki dönemde şebeke yatırımları devam ederken, daha kaliteli hizmet sunmak, kesinti sürelerini ve sıklığını azaltmak için bir akıllı şebeke dönüşümü vizyonunun da hayata geçtiğini göreceğiz." ifadelerini kullandı.

Bu yıl bazı bölgelerde aşırı iklim olaylarına bağlı sorunlar yaşandığına değinen Erdoğan, şunları kaydetti:

"2025 yazının çok sıcak geçmesi nedeniyle şebeke üzerinde etkisi olan, trafolarda hiç görmediğimiz aşırı yüklenme durumlarıyla karşılaştık. Çoruh bölgesinde klima kullanımı güney bölgelerimize kıyasla çok olmasa da muhtemelen burada da olmuştur. Çok hızlı bir araç şarj altyapısı ihtiyacı ve buna bağlı olarak şebeke genişlemesi ihtiyacı ortaya çıktı. Bunlar bize yeni ödevler getirdi. 2026 yazına girerken trafo planlamalarımızı edindiğimiz derslerle bir daha yapacağız."

Erdoğan, 5'inci tarife uygulama dönemindeki temel vizyonlarının "Dağıtım 2.0" olacağının altını çizerek, "Bunun temel parametrelerine baktığımızda akıllı, dirençli, esnek, kullanıcı odaklı, daha dinamik planlama anlayışının egemen olduğu bir şebeke diyebiliriz. Farklı farklı parametrelerden oluşan bir bütünsel bakış açısıyla 2026'dan itibaren elektrik dağıtım sektöründe farklı bir vizyonun hayata geçmesinin perdelerini aralayacağız." diye konuştu.

MASS DÖNÜŞÜM MALİYETİ

MASS ile uyumlu sayaç dönüşümüne 1 Mart 2026 itibarıyla başlanacağını belirten Erdoğan, "Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) bu konuda bir düzenleme de yaptı, bir usul esas da çıkardı. O çerçevede, ortak pano olan alanlarda bu dönüşüm başlayacak ve yüksek tüketimleri, yıllık tüketimleri 10 megavatsaatin yani 10 bin kilovatsaatin üzerinde olan yerlerde sayaç dönüşümleri başlayacak. Tüketiciler, sayaçlar için hiçbir bedel ödemeyecek. Sayaçlar şebeke yatırım unsuru ve dağıtım şirketleri bu sayaçları yatırım planları dahilinde satın alıp dönüştürecek, hayata geçirecek." değerlendirmesinde bulundu.

4 MİLYON SAYAÇ İÇİN İHALELER BAŞLADI

Erdoğan, 2026'da yaklaşık 4 milyon sayacın MASS uyumlu sayaçlarla değiştirilmesinin beklendiğini belirterek, şöyle devam etti:

"Sayaç üreticilerimizin bu anlamdaki üretim kapasiteleri de bu dönüşüm hızını belirleyecektir. MASS sadece bir sayaç işi değil, bir sistem işi. Tüketicilerin yararlanabileceği bu uygulamanın geliştirilmesi için süreçler devam ediyor. Bu anlamda Enerji Piyasaları İşletme AŞ'nin de bu süreçlerde bazı rolleri var. Onlar da çalışmalarını tamamlamak üzere. Bu, aslında bir AR-GE projesiydi ve çıktılarını görmeye başladık. Dolayısıyla, AR-GE projelerinin milli ekonomiye yansımasının somut bir örneği olarak bunu söyleyebiliriz. Bu süreçten sonra artık sayaçlarda kullanılan tümleşik devrelerin de yerli olarak yapılmasına yönelik bir başka vizyon da var. Onun da kısa sürede hayata geçirilmesi için çalışıyoruz."

MASS'a ilişkin süreçte sayaç alım ihalelerinin yeni yapıldığı bilgisini paylaşan Erdoğan, dağıtım şirketlerinin ihale sonuçlarına göre raporlama yapacağını ve EPDK'nin sayaçlar için birim bedel belirleyeceğini aktardı.

Erdoğan, şirketler tarafından alınan sayaç sayısının öneminin olmadığını vurgulayarak, sözlerini şöyle tamamladı:

"Henüz bu ihale süreçleri tamamlanıp da sonuçlarını görmeye başlamadık. Bunun raporlamasını, birim fiyatlarının ortaya çıkmasını en erken 2027'de göreceğiz. Dolayısıyla o anlamda daha net bir rakamı ileriki zamanda görebileceğiz. Ancak şu aşamada akıllı sayaçların maliyetleri herhalde 30-40 dolar civarında gibi görünüyor. Çok net bir rakam yok elimde ama böyle bir dönüşüm süreci hayata geçecek."