Sıfır Atık Çalıştayı Karadeniz'de: Yerelden ulusala israf ve atık

“Türkiye Sıfır Atık Çalıştayları” serisinin dördüncü halkasını oluşturan “Rize Sıfır Atık Çalıştayı”, 22 Ocak 2026 tarihinde Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi ev sahipliğinde gerçekleştirildi. Çalıştay; Sıfır Atık Vakfı ve Rize Valiliği himayelerinde, Rize Belediyesi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Rize Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü iş birliğiyle düzenlendi. Çalıştaya kamu, yerel yönetimler, akademi, sivil toplum ve özel sektör temsilcilerinden oluşan yaklaşık 250 kişi katılım sağladı.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunmasıyla başlayan çalıştayda; Karadeniz Bölgesi’ne ve Rize’ye özgü çevresel sorun alanları çok boyutlu biçimde ele alındı. Mevcut sıfır atık uygulamaları değerlendirilirken, kentte hayata geçirilen iyi uygulama örnekleri ve yerel çözüm modelleri masaya yatırıldı. Çalıştay, yerel bilgi ve deneyimlerin ulusal politika hedefleriyle buluşturulduğu katılımcı bir istişare zemini sundu.

Türkiye sıfır atık çalıştayları serisi Gaziantep'te devam ediyor

Sıfır Atık Ekosistemi Gaziantep’te 14 tematik masada ele alındı

Sıfır Atık Vakfı ile TİKA arasında küresel ölçekli iş birliği protokolü imzalandı

Kıyı kenti kimliği ve zengin tatlı su kaynaklarıyla öne çıkan Rize’de, sucul ekosistemlerin korunması çalıştayın temel gündem başlıkları arasında yer aldı. Kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının temsil edildiği çalıştayda; Doğa ve Kaynak Yönetimi, Üretim ve Tüketim Döngüsü, Yaşam Alanları ve Hizmet Sektörleri, Davranış, Yönetişim ve Finansman başlıklarında dört ana blok altında yapılandırılan 14 tematik masa etrafında gerçekleştirilen oturumlarda, yerel sorunlar ortak akıl yaklaşımıyla ele alındı.

PROTOKOL KATILIM SAĞLADI

Rize Sıfır Atık Çalıştayı’na; Rize Vali Yardımcısı Hatice Cemre İncesu, Rize Belediye Başkan Yardımcısı Mustafa Arıcı, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Rektör Yardımcısı  Prof. Dr. Göktuğ Dalgıç, Rize İl Tarım ve Orman Müdürü Murat Genç ve Rize Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürü Ali Serkan Savaş katıldı.

“Sıfır Atık Projesi Kısa Sürede Ulusal Bir Politika Haline Geldi”

Rize Vali Yardımcısı Hatice Cemre İncesu, açılış konuşmasında, 2017 yılında Emine Erdoğan'ın himayelerinde başlatılan Sıfır Atık Projesi’nin kısa sürede kurumsal bir çerçeve kazanarak kamu yönetiminin tüm kademelerine yayıldığını belirtti. İncesu, “Bu vizyon çevrenin korunmasını sadece teknik bir mesele olarak değil, aynı zamanda toplumsal dönüşüm, yönetişim ve kalkınma politikalarının da ayrılmaz bir parçası olarak ele almaktadır. Sıfır Atık yaklaşımı Birleşmiş Milletler’in sürdürülebilir kalkınma amaçları ile doğrudan uyumludur” dedi.

"İSRAF ETMEME ANLAYIŞININ TEMELİNİ OLUŞTURUYOR"

Rize Belediye Başkan Yardımcısı Mustafa Arıcı, kentte yürütülen uygulamalara değinerek, “Mangal kömürü tesisimiz yılda yaklaşık 70 bin ton organik çay atığının katma değer olarak üretilmesi noktasında bu projeye başlıca katkı sağlıyor. Sıfır Atık; kültürümüzün temeli olan, dini değerlerimizde var olan israf etmeme anlayışımızın da temelini oluşturuyor” dedi.

ÜNİVERSİTELERE DÜŞEN GÖREVLER

Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Göktuğ Dalgıç ise üniversitelerin yalnızca akademik bilgi üreten kurumlar olmadığını vurgulayarak, “Gençler artık, geri dönüştürülen malzemeler nereye gidiyor ve nasıl bertaraf ediliyor bunları merak ediyorlar. Biz üniversite olarak kampüslerde geri dönüşümü oluşturmayı başlatamazsak bunu vatandaştan bekleyemeyiz. Bizim görevimiz sadece akademik bilgi üretmek değil, harekete geçerek laboratuvar vazifesi de görmektir” ifadelerini kullandı.

KOMPOSTLAMA YÖNTEMİ

Rize İl Tarım ve Orman Müdürü Murat Genç, gıda üretimi kaynaklı atıkların toprak üzerindeki etkilerine dikkat çekerek, “Atıkların bertarafı artık bir tercih değil mutlak bir zorunluluk arz etmektedir. Organik atıkların değerlendirilmesinin en uygun yolu kompostlamadır. Bu şekilde doğal gübreler tekrar toprağa dönüştürülmektedir” dedi.

“Rize’nin Yeşilini ve Mavisini Geleceğe Taşıyacak”

Rize Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürü Ali Serkan Savaş ise Rize’nin gelişen ekonomik yapısına dikkat çekerek, “Bu potansiyelle birlikte Rize’nin atığı da ehemmiyet kazanıyor. Bu ehemmiyeti görerek 4. çalıştayı Rize’de yapan Sıfır Atık Vakfı’mıza teşekkür ediyorum. 14 tematik masamızda çıkacak sonuçlar inşallah Rize’nin florasını, faunasını, yeşilini, mavisini geleceğe güvenle devretmek adına bize bir ışık olacaktır” dedi.

YERELDEN ULUSALA SIFIR ATIK VİZYONU

Rize Sıfır Atık Çalıştayı kapsamında gerçekleştirilen tematik masa çalışmaları, Karadeniz Bölgesi’nin özgün çevresel dinamiklerine dayalı somut politika önerilerinin geliştirilmesine imkân tanıdı. Çalıştay süresince ortaya konan değerlendirmeler; özellikle sucul ekosistemlerin korunması, organik atık yönetimi, yerel üretim-tüketim dengesi ve davranışsal dönüşüm alanlarında uygulanabilir yol haritalarının oluşturulmasına zemin hazırladı. Bu çıktılar, yalnızca Rize ölçeğinde değil, benzer coğrafi ve ekolojik özelliklere sahip iller için de yol gösterici bir referans seti oluşturma potansiyeli taşımaktadır.

ÇOK PAYDAŞLI YAPI

Kamu kurumları, yerel yönetimler, akademi, sivil toplum ve özel sektör temsilcilerinin aynı masa etrafında buluştuğu çalıştay modeli; Sıfır Atık yaklaşımının sahaya yansımasında katılımcı yönetişimin önemini bir kez daha ortaya koydu. Ortak akıl ve iş birliği temelinde geliştirilen önerilerin, ilgili kurumların sorumluluk alanları doğrultusunda sahiplenilmesi ve izleme süreçleriyle desteklenmesi hedeflenmektedir. Bu yönüyle Rize Sıfır Atık Çalıştayı, yalnızca bir istişare platformu değil; uygulamaya dönük ve ölçülebilir etki üretmeyi amaçlayan bir süreç olarak kurgulandı.

Karadeniz’in yoğun yağış rejimi, hassas kıyı yapısı ve zengin biyolojik çeşitliliği dikkate alınarak ele alınan başlıklar; atık yönetimi politikalarının bölgesel farklılıklar gözetilerek tasarlanmasının gerekliliğini ortaya koydu. Çalıştayda geliştirilen yaklaşımlar, çevresel koruma ile ekonomik ve sosyal kalkınma hedeflerinin bir arada ele alınabileceğini somut örneklerle gösterdi. Bu çerçevede Rize’de ortaya çıkan öneriler, sıfır atık vizyonunun yerel koşullara uyarlanabilirliğini güçlendiren önemli girdiler sundu.

GERİ BİLDİRİM MEKANİZMASI İLE SÜREKLİLİK SAĞLANACAK

Rize Sıfır Atık Çalıştayı ile ortaya çıkan değerlendirme ve önerilerin, sistematik biçimde kayıt altına alınması; uygulama, izleme ve geri bildirim mekanizmalarıyla desteklenmesi öngörülmektedir. Böylece çalıştay çıktılarının, zaman içerisinde güncellenen ve geliştirilen dinamik bir politika setine dönüşmesi hedeflenmektedir.

Sıfır Atık Vakfı, Türkiye genelinde sürdürdüğü çalıştaylar aracılığıyla; yerel deneyimlerin görünür kılındığı, bölgesel önceliklerin ulusal hedeflerle buluşturulduğu kapsayıcı bir dönüşüm sürecini adım adım inşa etmektedir. Rize Sıfır Atık Çalıştayı da bu sürecin Karadeniz ayağında; çevresel duyarlılığı yüksek, iş birliğine dayalı ve sürdürülebilir çözümler üreten güçlü bir örnek olarak öne çıkmıştır.

Doğal kaynakların korunması, israfın önlenmesi ve döngüsel ekonomi yaklaşımının yaygınlaştırılması hedefleri doğrultusunda gerçekleştirilen Rize Sıfır Atık Çalıştayı; yerelden ulusala uzanan Sıfır Atık vizyonunun Karadeniz’de kök salan, kalıcı ve etkili adımlarından biri olarak kayda geçmiştir.

Sıfır Atık Vakfı; Emine Erdoğan'ın öncülüğünde şekillenen sıfır atık vizyonunu, kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları ve özel sektörle kurduğu güçlü iş birlikleriyle ülke genelinde yaygınlaştırmayı kararlılıkla sürdürmektedir.