Aile kurumu tehdit altında: 'Süresiz nafaka gençleri nikahsız yaşama itiyor'

AYM'nin süresiz nafakaya dair 'ölçüsüz' ve 'ağır külfet' şeklindeki değerlendirmesi ve Anayasa'ya aykırı olduğuna yönelik içtihadı sonrası uzmanlar konuyla ilgili olarak Haber7'ye açıklamalarda bulundu.

Bizi Takip Edin
GİRİŞ 01.10.2026 17:37 GÜNCELLEME 01.10.2026 22:20 GÜNCEL
Aile kurumu tehdit altında: 'Süresiz nafaka gençleri nikahsız yaşama itiyor'
Aile kurumu tehdit altında: 'Süresiz nafaka gençleri nikahsız yaşama itiyor'

Anayasa Mahkemesi'nin (AYM), Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinde yer alan ve şartları bulunduğu sürece yoksulluk nafakasının süre sınırlaması olmaksızın ödenmesine imkan tanıyan düzenlemeye ilişkin iptal kararının gerekçesi Resmi Gazete'de yayınlandı.

Yüksek Mahkeme, düzenlemenin nafaka borçlusu açısından süresiz bir mali yükümlülük doğurabildiğine dikkat çekerken, boşanmanın ardından tarafların menfaatleri arasında makul bir dengenin kurulması gerektiğine vurgu yaptı.

Kararda; evliliğin süresi, eşlerin yaşı, sağlık ve ekonomik durumları, nafakanın boşanma sonrasındaki hayata etkisi ve çalışma hayatına katılma imkanının bulunup bulunmadığı gibi ölçütlerin dikkate alınması gerektiği belirtildi.

AYM'nin kararı sonrasında süresiz nafaka uygulamasının yeniden düzenlenmesi için Meclis süreci başlayacak.

Söz konusu içtihat sonrası uzmanlar konuyla ilgili olarak Haber7'ye açıklamalarda bulundu.

'ÖMÜR BOYU NAFAKA ADALETİ ZEDELİYOR'

Yazılarıyla konuyu gündemde tutan Haber7 yazarı Serdar Arseven, süresiz nafaka uygulamasının uzun yıllardır tartışıldığını belirterek, özellikle kısa süreli evliliklerin ardından ömür boyu nafaka yükümlülüğü doğmasının adalet ve hakkaniyet açısından sorun oluşturduğunu savundu.

Arseven, "Kısa bir süre evli durduktan sonra ömür boyu nafaka ödemek adil durmuyordu" ifadelerini kullandı.

Süresiz nafaka nedeniyle bazı kişilerin evlilikten kaçındığını öne süren Arseven, uygulamanın evlilik ve nüfus artışındaki düşüşle de bağlantılı olduğunu savundu.

"Müebbet hapis cezalarında bile bir çıkış yolu bulunurken, feminist grupların baskıları sonucunda bir adım atılamıyordu. Türkiye'de evliliklerin azalması da nüfus artış oranlarının dibe çakılması da Sayın Cumhurbaşkanımızın varoluşsal tehdit vurgusu da bu sebeple ilgili. En iyisi evlenmeyeyim de başıma süresiz nafaka felaketi gelmesin diye evlenmeyenler oldu."

Gazeteci Serdar Arseven

'GENÇLERİ NİKAHSIZ YAŞAMA İTİYOR'

Arseven, süresiz nafakanın yalnızca nafaka borçlusu açısından değil, aile kurumu bakımından da sonuçlar doğurduğunu belirtti.

Boşanan kişinin yeniden evlenmek istemesi halinde eski eşine ödemek zorunda olduğu nafakanın yeni bir aile kurmasını ekonomik açıdan zorlaştırabileceğini dile getiren Arseven, şu değerlendirmeyi yaptı:

"Süresiz nafaka bir nevi gençleri nikahsız yaşama itiyor. Burada hedefte olan aile kurumudur."

Arseven ayrıca, nafaka alan kişinin yeniden evlenmeden başka biriyle fiilen birlikte yaşaması halinde nafakanın devam edebilmesine ilişkin uygulamanın da sorun oluşturduğunu savundu.

Bu durumun ispatının nafaka borçlusu açısından güç olabildiğini belirten Arseven, bazı kişilerin nafakanın kesilmemesi için resmi nikah yapmadan birlikte yaşamayı tercih edebildiğini öne sürdü.

"Bunu nasıl ispatlayacak? Kamera kaydı alsa özel hayatın gizliliğinden suç işlemiş olacak. Dedektif mi tutsun? Evlenmiş olsa zaten nafaka kesiliyor. Nafakası kesilmesin diye birlikte yaşıyor ama evlilik yapmıyor. Yani eski karınızın birlikte yaşadığı adamı da finanse etmiş oluyorsunuz. Bu durumda ne yapılabilir?"

'KADIN DA ERKEK DE MAĞDUR EDİLMEMELİ'

Süresiz nafaka uygulamasına ilişkin yeni düzenlemenin taraflardan birini diğerinin aleyhine korumaması gerektiğini belirten Arseven, hem kadınların hem erkeklerin haklarının gözetilmesi gerektiğini söyledi.

Arseven, çalışmayan ve boşanma sonrasında yoksulluğa düşen kadınların korunması gerektiğini de belirterek, bu sorumluluğun yalnızca eski eşin üzerine bırakılmaması gerektiğini ifade etti.

Temsili bir evlilik fotoğrafı.

Bu noktada devletin de sorumluluk üstlenebileceğini belirten Arseven, ilerleyen dönemde nafaka mağduriyetlerinin çözümü amacıyla bir destek mekanizması veya havuz oluşturulabileceği görüşünü dile getirdi.

Arseven, yeni düzenlemenin "hem kadının hem erkeğin hakkını koruyacak, evlenmeyi teşvik edecek" şekilde hazırlanması gerektiğini söyledi.

"Belki ilerleyen dönemlerde bunun için bir havuz kurulabilir. Sayın Adalet Bakanı bu konuda düzenleme yapılacağını söyledi. Umarım adil, hakkaniyetli, hem kadının hem erkeğin hakkını koruyacak, evlenmeyi teşvik edecek bir düzenleme TBMM tarafından yapılır. Bunu ümit ediyoruz."

TORAMAN: 'HUKUK HAKKANİYET DEMEK'

Avukat Cüneyt Toraman ise AYM'nin kararını hakkaniyet açısından değerlendirdi.

Hukukun iki tarafın haklarının adil biçimde buluşmasını gerektirdiğini belirten Toraman, bir taraf lehine diğer tarafın aleyhine sonuç doğuran düzenlemelerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Toraman, "Hukuk hakkaniyet demek. İki tarafın haklarının adil bir şekilde buluşması gerekiyor. Bir tarafın lehine öbür tarafın aleyhine olacak şekilde değil. Terazi dengelenmeli. Her iki tarafın menfaatleri tam ortada buluşmalı." dedi.

Avukat Cüneyt Toraman

Süresiz nafaka ifadesinin kendisinin bir ölçüsüzlük tartışmasını beraberinde getirdiğini belirten Toraman, "1 yıllık, 1,5 yıllık bir evlilik ömür boyu nafakayla sonuçlanıyor" değerlendirmesinde bulundu.

Toraman, AYM'nin bu noktadaki iptal kararını uygun bulduğunu ifade etti.

KARABIYIK: “GENÇLERİ EVLİLİKTEN SOĞUTAN SÜRESİZ NAFAKA İÇİN YENİ DÜZENLEME MAKUL OLACAKTIR”

Aile Vakfı Başkanı Üner Karabıyık, Anayasa Mahkemesi'nin yoksulluk nafakasına ilişkin iptal kararını yerinde bulduklarını belirterek, "Adil bir düzenlemenin, nafaka yükümlülüğünün taraflardan birine ölçüsüz bir yük getirmemesi ve hâkimin, her evliliğin ve boşanmanın kendine özgü koşullarını değerlendirerek nafakanın süresini belirleyebilmesi gerektiği esaslarını gözetmesi gerektiğine inanıyoruz." dedi.

Kararın kapsamının doğru anlaşılması gerektiğine dikkat çeken Karabıyık, Anayasa Mahkemesi'nin yoksulluk nafakasını bütünüyle kaldırmadığını ve belirli koşullarda süresiz nafakaya hükmedilmesinin önünü kapatmadığını dile getirdi. İptal edilenin, nafakanın süresini somut olayın şartlarına göre değerlendirmeye imkân vermeyen ve uygulamada süresizliği zorunlu hâle getiren düzenleme olduğunu anlatan Karabıyık, "Mahkeme, süresiz nafakayı gerektiren durumların ölçütlerinin de kanunda açıkça belirlenmesi gerektiğine işaret ediyor. Bu nedenle yeni düzenlemede evliliğin süresi, tarafların yaşı, sağlık durumu, ekonomik imkânları ve çalışma hayatına katılabilme koşulları dikkate alınmalıdır. Süresiz nafakanın hangi hâllerde gerekli olduğu açık ve somut ölçütlere bağlanmalıdır." diye konuştu.

"SÜRESİZ NAFAKA ENDİŞESİ BAZI GENÇLERİ EVLİLİKTEN UZAKLAŞTIRIYOR"

Süresiz nafaka endişesinin gençler üzerindeki etkilerine değinen Karabıyık, şunları kaydetti: "Aile Vakfı olarak başından beri dile getirdiğimiz bir başka mesele de süresiz nafaka endişesinin gençlerin evlilik kararları üzerindeki etkisidir. Boşanırsam ömür boyu ödeme yapmak zorunda kalacağım düşüncesinin, bazı gençleri evlilikten uzaklaştırabildiğini ve evlilik bağı kurmaksızın fiilî birlikteliklere yöneltebildiğini düşünüyoruz. Aile kurmayı destekleyen hukuk düzeninin, sorumlulukları adil ve öngörülebilir biçimde belirlemesini önemsiyoruz."

"NAFAKA SÜRESİ İÇİN EVLİLİK SÜRESİNİN YARISI ESAS ALINMALI"

1926 tarihli eski Medeni Kanun'un ilk hâlinde boşanma sonrası yoksulluk nafakası için bir yıllık süre öngörüldüğünü hatırlatan Karabıyık, yeni model önerilerini şu sözlerle aktardı: 

"Bugünün koşullarında önerimiz, nafaka süresinin evlilik süresiyle ilişkilendirilmesidir. Evlilik süresinin yarısının esas alındığı ve asgari sürenin iki ya da üç yıl olarak belirlendiği bir modeli, yeni düzenleme için makul bir başlangıç noktası olarak görüyoruz. Bununla birlikte, somut koşulların gerektirdiği durumlarda hâkime süreyi kısaltma, uzatma ve açıkça tanımlanmış şartlarda süresiz nafakaya hükmetme imkânı tanınmalıdır."

"ÇOCUĞUN BESLENMESİ VE EĞİTİMİ YARGILAMAYI BEKLEYEMEZ"

Çocuklar için ödenen iştirak nafakasının iptal kararı kapsamında olmadığını ve ayrıca ele alınması gerektiğini vurgulayan Karabıyık, "İştirak nafakası davaları, çocukların temel haklarının korunmasıyla doğrudan ilgilidir. Çocuğun beslenmesi, barınması, sağlığı ve eğitimi, yargılamanın sonuçlanmasını bekleyemez. Yıllar süren yargılamalar, çocukların ihtiyaçlarını karşılamakla uğraşan annelerin yükünü ağırlaştırmakta ve mağduriyetlere yol açmaktadır." ifadelerini kullandı.

Çocuk lehine hükmedilen nafakanın kararın verildiği tarihten itibaren etkin biçimde uygulanmasını sağlayacak hukuki güvencelerin güçlendirilmesini isteyen Karabıyık, yargılama devam ederken de çocuğun ihtiyaçlarını karşılayacak yeterli ve güncel tedbir nafakasına erişim sağlanması gerektiğini bildirdi. 

Hak arayan annelerin mali yükler ve icra baskısıyla karşı karşıya kalmasının kabul edilemez olduğunu belirten Karabıyık, "Beklentimiz; gençlerin evlenme düşüncesini olumsuz etkilemeyen, boşanmanın ardından tarafların hayatlarını sürdürebilmelerini sağlayan, çocukların haklarını gecikmeden güvence altına alan ve aile kurma iradesini destekleyen hakkaniyetli bir düzenlemenin hayata geçirilmesidir." dedi.

AYM NE DEDİ?

AYM'nin gerekçeli kararında, nafaka yükümlüsü ile yoksulluğa düşen eşin menfaatlerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.

Yüksek Mahkeme, yapılacak yeni düzenlemelerin her iki tarafın menfaatlerini mümkün olduğunca dengelemesi ve taraflardan biri aleyhine ölçüsüz sonuçlara yol açmaması gerektiğine dikkat çekti.

Kararda ayrıca, mevcut düzenlemede nafaka yükümlüsünün kusursuz olmasının nafaka yükümlülüğünü ortadan kaldırmadığı, belirli şartlar gerçekleşmediği sürece nafaka borcunun devam ettiği belirtildi.

AYM'nin iptal kararının ardından gözler, mahkemenin gerekçesinde işaret edilen menfaat dengesi doğrultusunda yapılacak yeni yasal düzenlemeye çevrildi.

KAYNAK : Haber7
Ramazan Dengiz Haber7.com - Muhabir
Haber 7 - Ramazan Dengiz
YORUMLAR 43 TÜMÜ
  • xxx 1 ay önce Şikayet Et
    İnsanı, insana anlatan Kuranı Kerime baksanız yeter. tabiki inanıyorsanız.
    Cevapla
  • Misafir 1 ay önce Şikayet Et
    Boşanmak tamamen yasaklanmalı yada iyice zorlaştırılmalı...Nafaka süresi ve miktarı olabildiğince artırılmalı ki kimse boşanmaya teşebbüs edemesin...Boşanmanın yaptırımları artırılmalı nafaka tek başına yeterli değil çok sağlam tazminat vs...ile desteklenmelidir... Gerisi popülizm dir safsatadır bahanedir işgüzarlıktır... Evlilik ciddi bir müessesedir.
    Cevapla
Daha fazla yorum görüntüle