İsrail Başbakanı Netanyahu’nun yanlış politikaları ve bombardımanlarla gerçekleştirdiği güvenlik anlayışı ABD Başkanı Trump’ın yönetimini olumsuz etkilediği gibi NATO içinde de büyük çatlaklara yol açmaya devam ediyor. Malumunuz “Önce Amerika” çıkışıyla büyük oy toplayan Trump bugünlerde istifalarla karşı karşıya. Oy oranlarının düştüğüne dair yorumlar yapılıyor.

En büyük sebeplerinden biri, Gazze’de Barış Kurulu oluşturarak önemli bir adım atmasına rağmen, İran’ı bombalayarak “barış getiren” imajını zedelemesi ve daha da önemlisi, ABD’yi ilgilendirmeyen bir savaşı başlatması. İsrail için.

Gazze’ye yönelik orantısız saldırılarda Avrupa halklarında başlayan Filistin’e destek bilinci İspanya’da İran’ın yanında duruş sergileyen bir devlet politikası haline gelmiş durumda. Türkiye’de durum bombardımanın ilk gününden beri böyleydi. Fransa daha bağımsız bir Avrupa hayali kuruyor.  Macron yönetimi özellikle Lübnan’a yönelik harekata karşı olduğunu defalarca ifade etmiş durumda.

AVRUPA ÜLKELERİ SAVAŞA GİRMİYOR

ABD donanmasının bütün büyüklüğüne rağmen coğrafi nedenlerden dolayı Hürmüz Boğazı’nda kontrolü ele alamamış olması Trump’ı oldukça kızdıran bir gerçek. Tek başına gemileri göndererek, batışlarını ve olası faciaları izlemek yerine bir koalisyon oluşturmayı planladı. Bazı liderlerle görüşmeler gerçekleştirdi. Ancak karşısında ilginç bir tablo buldu.

Aslında çok şaşırmaması gerekiyor. Fransa’yla “biz olmasaydık Almanca konuşuyordunuz” diyerek alay etti, yakın ilişkilere sahip olduğu dünyaca ünlü milyarder Elon Musk İngiltere ve Almanya’da muhalefeti destekleyen açıklamalarda bulunarak kamuoyu yönlendirmesi yaptı. İspanya’nın harcamalarını artırmaması sebebiyle “beleşçi” olarak itibarsızlaştırıldığı, Grönland için Danimarka’nın, Nobel Barış Ödülü noktasında Norveç yönetiminin hedef alındığı bir süreçten geçtik.

Bugün Avrupa ülkeleri İran’la savaştan yana değil. Belki bunu ekonomik olarak sürdüremeyecekleri için Avrupa’nın Orta Doğu’da olmayan üslerinin vurulmasıyla, gemilerinin batırılmasıyla alakalı değil bu gerekçe. Hiçbir mantıklı sebeplerinin olmamasından kaynaklanıyor.

Hali hazırda güçlü bir orduları bile bulunmuyor aslında. Alman ŞansölyesiMerz’in “savaşa girmiyoruz ancak girsek de yeterli bir askeri gücümüz yok” itirafı durumun çarpıcı bir özeti niteliğinde. Polonya’nın askeri anlamda iyi bir durumu olsa bile onlar da Rusya’dan gelebilecek bir tehdide karşı hazır durumda olma mecburiyetine sahipler.

KARŞILIKLI ZAFER İLANLARI BAŞLADI

İsrail yönetiminin rejimin devrileceğine yönelik inancı azalmaya başladı. Bunu bizzat daha önce Pehlevi’nin iktidara geleceğini söyleyen Netanyahu belirtti. Yönetim yıkılmayabilir, bu halkla alakalı ifadelerini kullanarak, İran’ın uranyum zenginleştirme kapasitesinin yok edildiğini ifade etti.

ABD’den gelen açıklamalar da benzer minvalde. F-35 savaş uçağının vurulduğu gün, Trump’ın açıklaması dikkat çekiciydi. “Donanmaları, hava savunma sistemleri, uçakları, liderleri, füze rampaları hepsi yok edildi.” diyerek aslında savaşın sonunun tek taraflı galibiyet ilanıyla bitebileceğini söyledi.

İran komuta kademesinin tamamını kaybetmesinin ardından binlerce Amerikan ve İsrail askeri öldürdüğünü öne sürerek zafer ilan eden başka bir ülke. Esasında, Körfez ülkelerine, bölgedeki Amerikan üslerine zarar verildi. Ancak İsrail’de ciddi bir hasar yok. Sansür olduğu söyleniyor ancak Çin bağlantılı uydular bu sansürü aşabilecek kapasitede, nitekim Körfez’de bunu aşarak, Amerikan üslerindeki durumu karşılaştırmayı başardılar.

Sonuç olarak Trump’ın “ABD olmadan kağıttan kaplan” tanımını yaptığı NATO belki de İran’da en büyük sınavlarından birini veriyor. Fakat bu bir ilk değil. Müttefik ülkelerden Türkiye, Suriye’de terörle mücadele operasyonları gerçekleştirirken, NATO’dan bir yardım gelmemiş, aksine bölücü terör örgütü kahramanlar olarak lanse edilmişti. Bu sınavın nasıl sonuçlanacağını söylemek zor, ancak ayrışmaların artacağı öngörülebilir.