9. sınıf “Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi” kitabının 16. sayfasındaki bir cümlede şöyle deniyor:
“Vahye dayanmayan inanç biçimleri, toplumda olumsuz etkilere yol açan reenkarnasyon ve satanizm gibi zararlı akımların ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır.”
Bu ifadeyle reenkarnasyona inanan Uzakdoğu dinleri ve hatta Türkiye’deki kimi inanç grupları, “satanizm”e eş sayılıyor.
Önceki günkü yazımda, dünya huzurunda “dinlerarası diyalog” misyonuna soyunan Türkiye’nin kendi okullarında farklı dinleri karalamasının yakışık almadığına değinmiştim.
O yazıda 1998-2003 arası Milli Eğitim Din Öğretimi Genel Müdürlüğü yapan Prof. Mualla Selçuk’un din dersinin nasıl işleneceğine dair bir tebliğinden söz etmiştim. Buna göre derste “Öğrenci Hinduizm ve Budizmle de tanıştırılacak, ‘reenkarnasyon’ inancını sorgulayacak, karşılaştırmalı dinler tarihinde Noel’i yılbaşıyla kıyaslayacak”tı.
Yazıdan sonra Prof. Selçuk aradı ve ilköğretimde yapılmadığından yakındığımız şeyi, kendilerinin Ankara İlahiyat Fakültesi’nde yaptıklarını haber verdi.
Meğer İlahiyat’ta geçen yıl bir “Dünya Dinleri” bölümü açmışlar ve Hıristiyanlık, Yahudilik, Hint ve Uzakdoğu dinleri üzerine araştırmalar için ana bilim dalları oluşturmuşlar.
* * *
Prof. Mualla Selçuk, Milli Eğitim Bakanlığı’nda Din Öğretimi Genel Müdürlüğü yaptığı dönemde Diyanet İşleri Başkanı Mehmet Nuri Yılmaz tarafından Din İşleri Yüksek Kurulu’na atanmıştı. “Erkek egemen” kurulun ilk ve tek kadın üyesiydi.
Ardından Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dekanı oldu.
O dönemde bir toplantıda Kuran-ı Kerim’i başörtüsüz dinlediği için muhafazakâr çevrelerin tepkisini çekti.
2006’da “Kadının namazda ve namaz dışında yüzü, elleri ve ayakları dışında hiçbir yerinin görünmemesi gerektiği” yorumuna muhalefet şerhi koyunca bu tepkiler saldırıya dönüştü. Muhalefet şerhinin yer aldığı sayfa, “Başı açık namazı savunuyor” diye, kararın yayımlandığı Diyanet Dergisi’nin 70 bin nüshasından tek tek yırtıldı.
Ardından “tasfiye” geldi:
Prof. Selçuk Din İşleri Yüksek Kurulu’na yeniden atanmadı. Bu dönem de İlahiyat Fakültesi dekanlığına (bence aynı nedenlerle) seçilmedi. Ama halen bu fakültede, Din Eğitimi Ana Bilim Dalı öğretim üyesi olarak görev yapıyor.
* * *
“Dünya Dinleri” bölümü, “küreselleşen dünyada toplumun ve bürokrasinin diğer dinlerle daha yakın ilişki içinde olma ihtiyacından” doğmuş. Prof. Selçuk bunu “ötekini tanıma” diye tanımlıyor.
İlkokul din kitaplarındaki ifadeyi anımsattığımda “Ötekini aşağılayarak var olmak etik değil. Ötekiyle ilişkimizi yeniden sorgulamalıyız” diyor.
Türkiye tuhaf ülke:
Bir yandan ilkokul çocuklarına doğu dinlerini kötülenirken, öte yandan İlahiyat Fakültesi’nde o dinler öğretiliyor.
Bence çok önemli bir başlangıç bu...
Geçen yıl alınan 25 öğrenci, İngilizce hazırlık okuduktan sonra geçen aydan itibaren dünya dinleri eğitimine başlamışlar.
Ders programında “Karşılaştırmalı Dinler Tarihi, “Katoliklik”, “Protestanlık”, “Budist ekoller”, “Çağdaş Hıristiyan Ekolleri” gibi başlıklar var. Ayrıca öğrenciler Latince, İbranice, Süryanice, Japonca, Sanskritçe gibi seçmeli dersler alabiliyorlar.
Prof. Selçuk’u, dinlerarası diyaloğun temellerini atan çabalarından dolayı kutlamak lazım.
Dünya “medeniyetler savaşı”ndan ancak “öteki”ni tanıyıp anlayarak kurtulabilir.

Can Dündar - Milliyet

can.dundar@e-kolay.net