Dahası, yasanın, dolayısıyla mahkemenin izin verdiği durumlarda bile, gizli dinleme niçin kötüdür? Yasa izin veriyor, mahkeme birinin konuşmalarını dinleyip kayda geçirmeye müsaade ediyor diye, bu davranış ahlak açısından kötü olmaktan çıkıp iyi kategorisine girmiş oluyor mu? Başka bir deyişle, zorunluluk hali bir davranışı mubah saymaya yeterli olur mu? Yoksa temeldeki ahlaksızlık aynen kalıyor da, resmi merciler çaresizce bu ahlakdışı yöntemden başka yol bulamadığı için bu suretle üretilmiş delile mum oldular diye, burada bir meşruiyet alanına kapıyı aralık tutmak mı gerekiyor?

Bu soruların bizi bir evet cevabına götürmeyeceği bellidir.

Yasa veya mahkeme gizli dinlemeye izin vermiş olsa bile, olayın temelindeki ahlaksızlık ortadan kalkmıyor, kalkmaz.

Gizli dinleme, meşru savunma (müdafaa-i nefs) durumundan da farklıdır. Burada mekân, zaman, yakın ve muhakkak tehlike gibi birbiriyle bağlantılı iç içe nedenlerin bir arada bulunması gerekir. Bütün bu koşullar da olayın o enstantanesi içinde geçerlidir. Oysa gizli dinleme durumu, uzun veya kısa bir süreç gerektiriyor.

Gizli dinlemenin bunca sıkı kayıtlar altına alınması (CMK, m. 135) durumun nezaketine delalet etmelidir. Hangi suçların, hangi koşullarda dinlenebileceğinin ve sonuçlarının ayrıntılarıyla tespiti de işbu nezaketin dışa yansımasıdır.

İmdi, kişi-kişi arasında birinin anahtar deliğinden öbürünü gözetlemesi veya dinlemesi olayı ile bu işin resmi kanallar marifetiyle yapılması arasında mahiyet farkı yoktur. Her ikisi de ahlaken kötü davranıştır, diyoruz. Niçin?

En temeldeki neden, dinlenilen veya gözetlenen kişi, bu durumda savunmasız bırakılmış olmaktadır. Gözetlendiğini veya dinlenildiğini bilen birinin yapmayacağı, söylemeyeceği şeyin ona söyletilmesi; ifşa etmeyeceği mahrem durumunu ifşa etme zorunda bırakılması; bir başına bu hal, mağdur nezdinde ika edilmiş deni ve şeni bir davranıştır.

Yazının devamını okumak için tıklayın

Rasim Özdenören - Yeni Şafak

rozdenoren@yenisafak.com.tr