Dünkü yazım, “…Anlatacak bir çok anekdot var daha… Fırsat buldukça, konu geldikçe aktarırız. Son olarak, Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ’un, ‘Bu, beni bu kapsamda bir toplantıda son görüşünüz muhtemelen’ dediğini; Genellikle üst düzey basını bilgilendirme toplantılarını Genelkurmay 2. Başkanı’nın; diğerlerini ise İletişim Daire Başkanı Komutanın yapacağını belirttiğini ekleyelim.

Resepsiyonlarda asla kameralara konuşmayacağını; sadece kendisinin değil diğer komutanların da konuşmayacaklarını belirtirken de gerekçeleri arasındaki ilginç nedenlerden birisini şöyle örnekledi; ‘Evsahibine karşı da ayıp oluyor. Örneğin Pakistan Milli Günü’ne gitmişsiniz, 40 dakika kameralara Kıbrıs konuşuyorsunuz… İnsanlar bekliyor sizi orada…” anekdotuyla bitiyordu.

 

Basit ama anlamlı bir nottu.

 

Bir dipnot olarak aslında fazla şey açıklıyordu.

 

Medyanın, kamuoyunun gücünü ve yaptıklarını çok iyi analiz etmiş olan Başbuğ ve ekibi, aslında bu adımı basit bir protokol sorunu olarak görmüyorlardı.

 

Filmi biraz geriye sararsak derdimizi daha iyi anlatabiliriz.

 

Şimdi hep birlikte görüntüleri anımsayalım: Bir resepsiyon, bir kokteyl, kameralar, komutanların çevresinde insan ve mikrofon yığınları. Sonra ellerinde yine mikrofon canlı yayınlarda haber geçen, yorum yapan televizyon-gazete yorumcuları, muhabirler…

Orgeneral İlker Başbuğ, resepsiyonlarda ayaküstü demeç vermeyeceklerini açıklarken, bundan duyduğu rahatsızlığı ifade ederken aslında çok temel bir politika değişikliğinin işaretlerini de mi veriyordu?

 

Bu yorumumu bir soru olarak başlatıyorum, çünkü daha bir gün önce medyanın yanlış yorumlarından, eksik bilgilerle haber vermesinden ve hele ki önyargılarından rahatsızlığını defalarca vurgulamış bir Genelkurmay Başkanı’nı bir metre uzaktan dinlemiş bir gazeteci olarak, bizzat o açıklamalar hakkındaki fikirlerimi, üzerinden 24 saat geçmeden kesin yorumlar olarak sunmak istemem. Bu, yanlış ve uygunsuz bir tutum olacağından, yapacaklarımın bir yorum olduğunu; sadece Genelkurmay Başkanlığı’ndaki iletişim toplantısının notlarından yola çıkmayıp, resme kendimce bir geniş açıdan bakarak, gelişen ve değişen dinamikleri de hesaba katarak değerlendirme yapmaya çalıştığımın bilinmesini isterim.

 

Gelelim tekrar o soruya; Orgeneral İlker Başbuğ, resepsiyonlarda ayaküstü demeç vermeyeceklerini açıklarken, bundan duyduğu rahatsızlığı ifade ederken aslında çok temel bir politika değişikliğinin işaretlerini de mi veriyordu?

Bence, evet.

 

Öncelikle, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin yasayla verilmiş olan görevlerinden başka alanlara çekilme çabalarından duyduğu rahatsızlığın da bir uzantısıydı bu karar.

Siyaset-medya-sermaye ilişkisinin ve bitmek bilmeyen ve hiçbir zaman doğası gereği bitmeyecek olan kavgalarının içine çekilmekten artık bıktıklarını ve bunu engellemek için gerekli kimi biçimsel önlemleri de aldıklarının bir işareti olarak değerlendiriyorum bu kararı.

Bu karar, bundan sonra, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin, demokratik sistem içerisinde taraf olarak yansıtılmasına müsaade edilmeyeceğinin bir imasıydı.

 

Söz konusu karar ve ona ilişkin yorumum sizi yanıltmasın. Orgeneral Başbuğ, o toplantıda, ilk bakışta şaşırtıcı, genel geçer söylemlere uygun, klasik kalıplar dışında bir açıklama daha yaptı. Açıklaması yapıldığında daha anlamlı olan bu söylem, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin de siyasetin bir şekilde içinde olduğu gerçeğiydi.

 

“Örneğin, Başbakan’la görüşmelerimizde magazin konuşmuyoruz” diyordu Başbuğ. MGK’daki konuların iç ve dış siyaset oluğunun altını çiziyordu. Ancak ekliyordu; “Biz A siyasi partisiyle B siyasi partisi arasındaki siyasetle ilgilenmeyiz. Bu değil bizim siyasetle ilişkimiz…”

 

Anlaşılan oydu ki, TSK’nın siyaset sınırlarını TSK’nın görev ve ilgi alanları belirliyordu. “Görev” alanında terör başta olmak üzere güvenlik olduğu malum.

“İlgi alanında” da herkesin kolayca sayabileceği gibi ulus devlet, cumhuriyet, laiklik, demokrasi, hukukun üstünlüğü bulunuyordu. Bunların karşısına pratik bir şeyler yazmak isterseniz öncelikle bölücülüğü ve irticaı koyabilirsiniz.

 

Dolayısıyla TSK da görev ve ilgi alanları açısından siyaset yapıyordu. Bu, işin doğasında vardı. Zaten, aynı toplantıda, Başbuğ’un, “Ben siyaseti en genel tanımıyla, ‘soruna çözüm bulmak’ olarak yorumluyorum” demesini de not etmek gerek.

 

Politikanın ne kadar hayatın ve kurumların içinde olduğuna dair görüşü, toplantının ilerleyen bölümlerinde NATO ile ilgili sorular sırasında da görüldü. Genelkurmay Başkanı, NATO’nun bir güvenlik örgütü olmasına rağmen, en üst organının üye ülkelerin Dışişleri Bakanları tarafından oluşturulduğuna dikkat çekti ve “Demek ki aynı zamanda politik bir kurum” dedi.

 

Dolayısıyla, TSK’nın siyaset alanı hakkındaki görüşlerini net biçimde açıkladı ve bu açıklamalara bir diyeceğimiz yok; Çünkü, şu bir gerçektir ki, TSK, ülkenin korunmasıyla ilgili birinci derecede sorumlu kuruluşlar arasında ön sıradadır.

 

Peki, bu siyasetle ilgili platform neresidir; Başbuğ’un cevabı “MGK, rutin genel görüşmeler ve gerek duyulduğu zaman yapılan görüşmelerdir” oldu.

Siyasetle ilgili görüşleri açıklayacak kişi ise öncelikle Genelkurmay Başkanı olacaktı. Sonra, onun yetki verdiği komutanlar ve doğal olarak MGK’ya katılan asker üyelerdi.

 

Bu sınırların böyle net olarak çizilmesi, aslında Türk Silahlı Kuvvetleri’nin herhangi bir yere çekiştirilmesini, herhangi bir çekişmeye alet ya da aracı yapılmasını da önleyecek tedbirlerden sayılmalıdır.

 

Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ, çok seslilikten ve “dürüst” eleştirilerden rahatsız olmadıklarını ancak ordu gibi bir kurumun çok sesli olamayacağının ve disiplininin bu açık kurallarla bir kez daha altını çizmiş oldu böylece…

 

Bu, aynı zamanda Ulu Önder’in de uyguladığı en önemli prensiplere gönderme içeren bir tutumdur; Atatürk, hiç kimsenin aynı anda hem üniforma hem mebusluk kıyafetini, velev ki Kurtuluş Savaşı kahramanlarından birisi bile olsa taşımaması gerektiğini, daha Cumhuriyet’in kuruluş yıllarında ilke edinmiş ve kural olarak uygulamıştır.

 

Bütün bu açıklamalara bakış açımız, bizi doğrudan, ordunun kendi görev ve ilgi alanı içinde hiçbir soruna, meseleye duyarsız ya da sessiz kalmayacağı sonucuna götürürken eş zamanlı olarak bir sonuca daha götürüyor; “Orduyu göreve çağıran; orduyu kendi siyasal amaçları için doğal ortak gören” anlayışlara da bir set çekilmiş oluyor böylece…

Ordu kışlasındadır.

 

Ve geçmiş tecrübeler ışığında kışlasından çıkarılabileceğini sananlar artık bu sanrıdan uyanmalıdır.

 

Türk Silahlı Kuvvetleri’ni memleket ve millet meselelerinde değil; kendi şahsi politik, ekonomik, sosyal, kültürel çıkarlarının/amaçlarının bir aracısı/aracı olarak görenlere duyurulur…

 

Duysunlar ki, artık parti olmanın, politika üretmenin, muhalefet ya da iktidar olmanın demokratik kurallar içinde kendi becerilerine, üretkenliklerine, çalışkanlıklarına, yaratıcılıklarına bağlı olduğunu anlayıp hem kendilerine hem taraftarlarına hem de memlekete bir yararları olsun…