Mantar yıkanır mı, soyulur mu? Mantar temizlerken dikkat edilmesi gerekenler
Mantarları pişirmeden önce yıkamak mı, soymak mı gerekiyor? Mutfakta sıkça tartışılan bu konuda doğru temizleme yöntemi hem lezzeti hem de dokuyu etkiliyor. Peki mantar nasıl temizlenir, kabuğu soyulur mu?
Mutfakların vazgeçilmez malzemelerinden biri olan mantar, çorbalardan makarnalara, sotelerden fırın yemeklerine kadar pek çok tarifte kullanılıyor. Ancak mantar temizliği konusunda farklı görüşler bulunuyor. Bazıları mantarın kesinlikle yıkanmaması gerektiğini savunurken bazıları da kabuğunu soymadan tüketmiyor. Özellikle mantarın su çektiği ve yıkandığında lezzetini kaybettiği düşüncesi oldukça yaygın. Oysa mantar temizliğinde önemli olan, kullanılan yöntemin doğru uygulanması. Peki mantar yıkanır mı, soyulur mu? İşte mantar temizlerken bilmeniz gerekenler...
Mantar yıkanır mı?
Mantarların yıkanmaması gerektiği yönündeki yaygın inanışın aksine, mantarlar kısa süreli olarak akan su altında yıkanabilir.
Mantarın yapısı bir miktar su tutabilse de hızlıca durulamak ile uzun süre suda bekletmek aynı şey değildir.
Özellikle üzerinde toprak ve kir bulunan kültür mantarlarını soğuk akan su altında kısa süre temizlemek mümkündür.
Ancak yıkama işleminden sonra mantarların kağıt havlu veya temiz bir mutfak beziyle iyice kurulanması gerekir. Aksi halde pişirme sırasında fazla nem, mantarların kızarmasını zorlaştırabilir.
Mantarın kabuğu soyulur mu?
Mantar temizliğinde en çok merak edilen sorulardan biri de kabuğunun soyulup soyulmayacağıdır.
Kültür mantarlarının kabuğunu soymak zorunlu değildir. Taze ve sağlam mantarların dış yüzeyi yenilebilir.
Bu nedenle mantarın üzerindeki kirleri temizlemek çoğu zaman yeterlidir. Kabuğunu soymak ise gereksiz malzeme kaybına neden olabilir.
Ancak mantarın yüzeyinde zedelenmiş veya sertleşmiş bölümler bulunuyorsa bu kısımlar ince bir şekilde alınabilir.
Küflenmiş, çürümüş veya kötü kokan mantarlar ise kabukları soyularak tüketilebilir hale getirilemez.
Mantar nasıl temizlenir?
Mantarların temizliği için birkaç basit adımı uygulamak yeterlidir.
1. Mantarların üzerindeki kirleri temizleyin.
Mantarların yüzeyinde az miktarda toprak bulunuyorsa yumuşak bir fırça veya hafif nemli temiz bir bez kullanarak kirleri uzaklaştırın.
2. Gerekirse akan su altında yıkayın.
Üzerinde fazla kir bulunan mantarları soğuk akan su altında kısa süre durulayın. Mantarları su dolu bir kabın içerisinde uzun süre bekletmeyin.
3. Mantarları iyice kurulayın.
Temizlediğiniz mantarların üzerindeki fazla suyu kağıt havluyla alın. Özellikle sote veya kızartma yapacaksanız bu aşamayı atlamayın.
4. Sap kısımlarını kontrol edin.
Mantarların saplarında sertleşmiş, kurumuş veya kirli uçlar varsa bıçak yardımıyla kesin. Sağlam sapları ise tariflerinizde kullanabilirsiniz.
Mantar neden suda bekletilmemeli?
Mantarların uzun süre suyun içerisinde bekletilmesi, gereğinden fazla nem tutmalarına neden olabilir.
Bu durum özellikle mantar sote gibi yüksek ateşte hazırlanan yemeklerde istenilen kızarmış dokunun oluşmasını zorlaştırabilir.
Mantarlar tavaya eklendiğinde önce yüzeylerindeki fazla nemin buharlaşması gerekir. Bu nedenle uzun süre suda bekletilen veya iyi kurulanmayan mantarlar, kızarmak yerine daha çok buharda pişebilir.
Mantar pişirmeden önce mi temizlenmeli?
Mantarların mümkün olduğunca pişirme işleminden hemen önce temizlenmesi önerilir.
Önceden yıkanarak ıslak şekilde buzdolabına kaldırılan mantarlarda nem birikimi bozulmayı hızlandırabilir.
Bu nedenle mantarları satın aldıktan sonra yıkamadan muhafaza etmek, kullanacağınız zaman temizlemek daha uygun bir yöntemdir.

Mantar temizlerken yapılan hatalar
Mantarların lezzetini ve dokusunu korumak için bazı yaygın hatalardan kaçınmak gerekiyor.
-
Uzun süre suda bekletmek: Mantarların fazla nem tutmasına neden olabilir.
-
Islak şekilde pişirmek: Özellikle soteleme sırasında mantarların kızarmasını zorlaştırabilir.
-
Gereksiz yere kabuklarını soymak: Sağlam kültür mantarlarının kabuklarının soyulmasına gerek yoktur.
-
Önceden yıkayıp saklamak: Fazla nem, mantarların daha hızlı bozulmasına yol açabilir.
-
Bozulmuş mantarları kullanmak: Kötü koku, küf veya sümüksü yüzey gibi belirtiler varsa mantarlar tüketilmemelidir.
Mantarın kararması bozulduğu anlamına mı gelir?
Mantarların kesildikten veya zedelendikten sonra hafifçe koyulaşması her zaman bozuldukları anlamına gelmez. Bu renk değişimi doğal oksidasyon nedeniyle meydana gelebilir.
Ancak mantarın yüzeyinde sümüksü bir yapı oluşmuşsa, kötü koku varsa veya küflenme görülüyorsa tüketilmemelidir.
Mantarın sapı yenir mi?
Marketlerde satılan beyaz kültür mantarı ve kestane mantarının sağlam sapları yenilebilir.
Sapların yalnızca sertleşmiş veya kirli uç kısımlarını kesmek yeterlidir. Geri kalan bölümleri çorbalarda, sotelerde ve farklı yemek tariflerinde değerlendirebilirsiniz.
Mantar buzdolabında kaç gün saklanır?
Taze kültür mantarları buzdolabında, hava dolaşımına izin veren kağıt torba gibi uygun bir ambalajda saklanabilir.
Yıkanmamış mantarların genellikle 3-7 gün içerisinde tüketilmesi önerilir. Bu süre mantarın satın alındığındaki tazeliğine ve saklama koşullarına göre değişebilir.
Mantarları kullanmadan önce görünümlerini ve kokularını kontrol etmek önemlidir.
Önemli: Bu temizleme yöntemleri marketlerde satılan yenilebilir kültür mantarları için geçerlidir. Doğadan toplanan yabani mantarların zehirli olup olmadığı yıkama, soyma veya pişirme yoluyla anlaşılamaz. Türü güvenilir biçimde doğrulanmamış yabani mantarlar tüketilmemelidir.